خونریزی مقعدی

خونریزی از مقعد:خون در مدفوع از یک قطره و خفیف تا شدید و تهدید‌کننده

به طور کلی خونریزی مقعدی را می توان ناشی از خونریزی مقعد، راست روده، یا روده بزرگ دانست که تمام این ها بخش‌های انتهایی دستگاه گوارش محسوب می شوند. در بیشتر موارد خون قرمز روشن نشانه خونریزی از پایین‌ترین قسمت روده یا مقعد است در صورتیکه خون قرمز تیره نشان دهنده خونریزی در روده کوچک یا دستگاه گوارش فوقانی و خون قرمز خیلی تیره که نزدیک به سیاه است مربوط به خونریزی شکم یا دیگر بخش‌های دستگاه گوارش است. بنابراین زمانی که دچار خونریزی مقعدی شدید باید حتما به پزشک مراجعه و اقدامات درمانی لازم را آغاز کنید.

خون آمدن از مقعد را جدی بگیرید.

وجود مقدار کمی قطره یا رگه خون در کاسه توالت، روی دستمال توالت، یا در مدفوع خیلی نگران کننده نخواهد  بود.  بعضی از مردم به بهانه خجالت از مطرح کردن این موضوع با پزشک خودداری می کنند مگر اینکه شدت خونریزی زیاد یا شدید شود. در صورتی که خونریزی بسیار شدید و مزمن باشد ممکن است باعث از دست رفتن مقدار زیادی خون از بدن بیمار شود یا نشانه بیماری جدی‌تری باشد که باید هرچه سریع‌تر درمان شود. مردم باید در صورت مشاهده خونریزی شدید و گوشت اضافی غیر طبیعی در اطراف مقعدشان به پزشک مراجعه کنند. همچنین توصیه می شود که درباره خونریزی‌های مقعدی که با داروهای خانگی درمان نشدند با پزشک خود صحبت کنید. بیماران باید در صورت بروز خونریزی مقعدی و مشاهده مدفوع تیره به صورت اورژانسی به پزشک مراجعه کنند، بخصوص اگر استفراغ یا بالا آوردن خون نیز همراه این علائم وجود داشته باشد. همچنین اگر خونریزی بیش از چند دقیقه طول بکشد یا با علائمی مانند درد شدید، تب، یا ضعف همراه باشد باید هرچه سریع‌تر به پزشک مراجعه نموده و اقدامات لازم ر انجام دهند. علاوه بر این، در صورت بروز خونریزی خیلی زیاد، همراه با دل درد شدید، یا وجود علائم شوک ناشی از خونریزی مثل تنفس تند و سطحی، سرگیجه، حالت تهوع، و گیجی بیمار باید فوری به بیمارستان منتقل شود.

دکتر رضا دوست، فوق تخصص گوارش، کبد و مجاری صفراوی با بهره مندی از دانش و تجربه تا به امروز بسیاری از بیماری های گوارشی از جمله انواع بیماری های مقعدی را با موفقیت درمان کرده است. ایشان با بررسی دقیق وضعیت بیماران، بهترین درمان را برای آن ها تعیین می نمایند. جهت مشاوره و تعیین وقت با شماره ما تماس حاصل فرمایید.

بیماری‌ها و عوامل زیادی وجود دارد که ممکن است باعث بوجود آمدن و یا تشدید خونریزی مقعدی شوند. از شایع‌ترین علل آن می توان به موارد زیر اشاره کرد:

هموروئید

هموروئید تورم و التهاب رگ‌های خونی اطراف مقعد است و بسیار بیماری شایعی است. این رگ‌های خونی ممکن است در داخل یا خارج از مقعد ایجاد شوند و برآمدگی کوچکی را ایجاد کنند که هنگام اجابت مزاج یا پاک کردن با دستمال دچار خونریزی شود. هموروئید که با نام بواسیر نیز شناخته می شود ممکن است هرکس را در هر سنی درگیر کند، اما یک سری عوامل وجود دارند که احتمال ابتلا به این بیماری را افزایش می دهند. مانند:

  • بارداری
  • یبوست مزمن
  • اسهال مزمن
  • زور زدن هنگام مدفوع و نشستن طولانی مدت در دستشویی
  • چاقی
  • رژیم نامتعادل یا فیبر کم در رژیم غذایی
  • کهولت سن

هموروئید معمولا با کرم‌ها و شیاف‌های بدون نیاز به نسخه پزشک که حاوی هیدروکورتیزون هستند به خوبی درمان می شود. استفاده مداوم از وان آب گرم، مصرف مواد غذایی با فیبر بالا، و استفاده از ملین‌ها می تواند به کاهش عوارض این بیماری کمک کند. اگر این درمان‌های اولیه موثر واقع نشدند، به پزشک مراجعه کنید تا با یک جراحی کوچک بواسیر را خارج کند.

فیستول‌‌ها

به طور کلی فیستول در نتیجه بوجود آمدن یک سوراخ یا حفره میان دو ارگان نزدیک به هم ایجاد می شود. در فیستول مقعد این حفره بین مقعد و راست روده یا دیواره مخاطی درون مقعد و پوست نزدیک مقعد ایجاد می شود که ممکن است باعث ترشح خون و مایعی سفید رنگ شود. فیستول‌ها معمولا با مصرف آنتی‌بیوتیک‌ درمان می شوند اما در صورت پیشرفت بیماری ممکن است لازم باشد از روش جراحی برای درمان آن استفاده شود.

شقاق یا فیشر مقعدی

به پارگی یا ترک بافت پوششی مقعد، روده بزرگ، یا راست روده شقاق گفته می شود که با درد و خونریزی مقعدی همراه است. نشستن در وان آب گرم، مصرف فیبر زیاد، و استفاده از ملین‌ها می تواند به کاهش علائم این بیماری کمک کند، اما در موارد شدیدتر ممکن است به کرم‌ها یا حتی جراحی نیاز باشد.

دیورتیکول

دیورتیکول

به بیرون‌زدگی‌های کوچک کیسه مانند اطراف دیواره روده بزرگ که در اثر ضعیف شدن بخش عضلانی جدار روده بوجود می‌آید دیورتیکولوزیس گفته می شود. این کیسه‌ها یا دیورتیکول‌ها بسیار شایع هستند و ممکن است گاهی اوقات خونریزی کنند اما این خونریزی معمولا خودبه‌خود قطع می شود. در اکثر افراد دیورتیکول‌ها هرگز علائمی ایجاد نمی کنند و معمولا به درمان هم نیازی ندارند مگر اینکه عفونی شوند که به این حالت دیورتیکولوز گفته می شود. دیورتیکول‌های عفونی و ملتهب اغلب دردناک هستند و ممکن است موجب خونریزی مقعدی شوند. خونریزی معمولا خفیف است و بعد از چند ثانیه متوقف می شود. دیورتیکولیت معمولا باآنتی‌بیوتیک درمان می شود اما دیورتیکولیت شدید نیاز به جراحی دارد.

پروکتیت یا کولیت روده

پروکتیت فرمی از بیماری التهابی روده است که در آن راست‌روده دچار التهاب می شود و معمولا با درد و خونریزی همراه است. اما کولیت زمانی اتفاق می‌افتد که جدار کولون یا روده بزرگ ملتهب شود. کولیت اولسروز یا کولیت زخمی یکی از انواع بیماری کولیت است که باعث ایجاد زخم‌های متناوب در روده می شود که این زخم‌ها مستعد خونریزی خواهد بود. روش‌های درمانی مختلفی برای پروکتیت و کولیت روده وجود دارد که بسته به دلیل ابتلا به بیماری و وخامت آن می توان استفاده از آنتی‌بیوتیک یا جراحی را انتخاب کرد. از دلایل شایع ابتلا به پروکتیت و کولیت روده می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • التهاب یا ورم روده
  • برخی از بیماری‌ها که باعث مشکلات گوارشی می شوند مثل سندروم روده تحریک‌پذیر یا بیماری‌ کرون
  • برخی از داروها مثل داروهای رقیق کننده خون
  • پرتو درمانی یا شیمی درمانی
  • مقاربت مقعدی
  • کاهش جریان خون به روده یا راست روده
  • انسداد روده یا راست روده

گاستروانتریت

گاستروانتریت نوعی بیماری میکروبی است که باعث التهاب روده و معده می شود. از علائم این بیماری اسهال همراه با مخاط و لکه‌های خونی است اما معمولا گاستروانتریت ویروسی باعث اسهال خونی نمی شود. به طور کلی درمان این بیماری مصرف مایعات، و استراحت است و بنا به منشا آن آنتی‌بیوتیک یا انتی‌ویروس تجویز می شود.

انتقال عفونت از طریق رابطه جنسی

رابطه جنسی محافظت نشده بخصوص رابطه جنسی مقعدی می تواند باعث انتقال گسترده بیماری‌های باکتریایی و ویروسی و در نتیجه التهاب مقعد و راست‌روده شود. در صورت ایجاد التهاب احتمال خونریزی افزایش پیدا می کند. برای درمان این نوع بیماری‌ها، بسته به اینکه منشا بیماری باکتری، ویروس، یا قارچ باشد، داروهای ضد باکتری، ضد ویروس، و ضد قارچ تجویز می شود.

پرولاپس رکتوم یا افتادگی مقعد

افتادگی مقعد، متورم شدن یا بیرون‌زدگی قسمتی از راست‌روده از مجرای مقعد است که به دلیل ضعف عضلات مقعد رخ می دهد و معمولا با درد و در اکثر موارد با خونریزی همراه است. پرولاپس در برگسالان بیش از جوانان شایع است و بعضی از بیماران ممکن است برای درمان این بیماری نیاز به جراحی داشته باشند.

پولیپ روده

پولیپ‌ روده بافت اضافی غیرسرطانی است  که در اثر رشد غیرعادی سلول ایجاد می شود. رشد این پولیپ‌ها در جداره روده یا راست‌روده ممکن است باعث التهاب، تورم، و خونریزی خفیفی در روده شود. در بسیاری از موارد، پولیپ‌ها توسط پزشک خارج و به آزمایشگاه فرستاده می شوند تا از نظر سرطانی بودن بررسی شوند، همچنین خارج کردن پولیپ‌ها احتمال بدخیم شدن آنها را برای همیشه از بین می برد.

سرطان روده بزرگ یا سرطان راست‌روده

التهاب، تورم، و خونریزی روده ممکن است در اثر سرطان روده یا سرطان راست‌روده ایجاد شود. بیشتر افراد مبتلا به سرطان روده بزرگ تجربه خونریزی راست‌روده را داشته‌اند. سرطان روده بزرگ یکی از سرطان‌های شایع است که به کندی پیش می رود و در صورت تشخیص به موقع قابل درمان خواهد بود. سرطان راست‌روده اگرچه نسبت به سرطان روده بزرگ شیوع کمتری دارد اما اگر به موقع تشخیص داده شود قاب درمان خواهد بود. منشا بعضی از سرطان‌های روده بزرگ یا راست روده پولیپ‌هایی است که در ابتدا ایجاد شده و بعد تبدیل به سرطان شده‌اند. تمام سرطان‌های معدی و روده‌ای به ترکیبی از شیمی درمانی، پرتو درمانی، و عمل جراحی نیاز دارند.

خونریزی داخلی

وجود زخم بزرگ در هر قسمت از اندام‌های مقعدی و روده‌ای می تواند باعث بروز خونریزی و عبور خون از راست‌روده شود. بیماری‌های مزمن مقعدی و روده‌ای ممکن است منجر به خونریزی داخلی شود که در این صورت  بیماران باید بستری و جراحی شوند.

اگر سوالی در مورد هریک از علت های خونریزی مقعدی دارید در این قسمت کلیک کنید.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم

در بیشتر موارد، خونریزی‌های خفیف و معمولی که بسیار شایع هستند نیازی به مراقبت و درمان پزشکی ندارند. خونریزی‌های مقعدی مزمن، شدید، یا دردناک ممکن است نشانه یک بیماری مهم باشند و باید حتما توسط پزشک بررسی شوند. مردم معمولا زمانی متوجه خونریزی مقعدی می شوند که قطره یا رگه‌ای از خون را در مدفوع، کاسه توالت یا روی دستمال توالت ببینند. برخی نیز ممکن است در لباس زیر خود خون مشاهده کنند یا پس از شست‌وشو متوجه شوند که آب موجود در توالت قرمز شده است. در بعضی موارد نیز مدفوع بیمار ممکن است بدبو، تیره و قیرمانند، همراه با خون قرمز تا مشکی دیده شود. شرایطی که برای خونریزی مقعدی باید به پزشک مراجعه کنید به شرح زیر است:

  • خونریزی‌های طولانی‌تر از 2 یا 3 هفته
  • وجود خون در مدفوع کودکان خونریزی مقعدی در آنها
  • کاهش وزن، خستگی، و ضعف بدون دلیل
  • دردناک، متورم، و حساس شدن شکم
  • خونریزی همراه با تب
  • خونریزی و برآمدگی و قلنبه شدن شکم به طور همزمان
  • نازک، کشیده، یا صاف بودن مدفوع به مدت 3 هفته یا بیشتر
  • خونریزی همراه با حالت تهوع و استفراغ
  • یبوست یا تغییر در روند طبیعی اجابت مزاج همراه با خونریزی
  • خونریزی همراه با بی‌اختیاری مدفوع

چه زمانی درمان اورژانسی نیاز است؟

علائمی که در صورت مشاهده آنها باید به اورژانس مراجعه کنیم به شرح زیر است:

  • استفراغ یا بالا آوردن خون
  • خونریزی بینی، چشم‌ها ، و گوش‌ها
  • قرمز تیره یا سیاه بودن خون
  • مشخص نبودن دلیل اسهال، مثل مربوط نبودن به نوعی بیماری شکمی یا مصرف دارویی خاص
  • بیهوشی یا گیجی
  • درد شدید شکمی یا درد خفیف کمر

تشخیص و آزمایش


اگر خونریزی شما مربوط به به یک بیماری باشد که قبل به آن مبتلا شده‌اید، پزشک شما راه‌کارهایی برای مدیریت، کاهش، و منحرف شدن از نشانه‌های بیماری به شما ارائه می دهد. اگر دلیل خونریزی مقعدی ناشناخته باشد، پزشک سوال‌‌هایی درباره علائم بیماری و تاریخچه داروهایی که مصرف می کردید از شما می پرسد، سپس در صورت نیاز بسته به درجه شدت، تناوب، و سایر نشانه‌های همراه با خونریزی آزمایش‌های لازم را برای شما انجام می دهد. همچنین ممکن است شما را به یک متخصص گوارش یا متخصص کولورکتال ارجاع دهد. آزمایش‌های رایج برای خونریزی‌های مقعدی شامل موارد زیر است:

  • آزمایش فیزیکی از باسن و مقعد
  • بررسی نمونه مدفوع

ممکن است بنا به تشخیص متخصص آزمایش‌های بیشتری لازم باشد. مانند:

  • کولونوسکوپی یا سیگموئیدوسکوپی انعطاف‌پذیر که در این روش کولون با وارد کردن یک لوله به همراه دوربین بررسی می شود
  • آندوسکوپی روده که در این روش با وارد کردن یک دستگاه به مقعد، روده را بررسی می کنند
  • بیوپسی یا نمونه برداری از بافت بدن برای آزمایش
  • سی تی اسکن با تصویر سه بعدی

رایج ترین روش های درمان خونریزی مقعدی


رایج ترین روش های درمان خونریزی مقعدی

در صورت داشتن خونریزی مقعدی، با انجام یک سری از کارها می توانید بیماری خود را مدیریت کنید. در اینجا اطلاعاتی درباره اینکه چگونه می توانید به خودتان کمک کنید به شما داده می شود:

خونریزی مقعدی ناشی از یبوست

یبوست یکی از دلایل رایج خونریزی مقعدی است که می تواند منجر به هموروئید و فیشر مقعد شود. اگر دچار یبوست هستید انجام کارهای زیر می تواند برای برطرف کردن آن به شما کمک کند:

  • نوشیدن مقدار زیادی آب، مگر اینکه به دلیل منع پزشکی انجام آن ممکن نباشد
  • مصرف غذاهای با فیبر بالا مثل سبوس غلات، میوه، سبزی، و نان غلات
  • پرهیز از غذاهای فرآوری شده مثل نان سفید و پنیر
  • متحرک بودن و داشتن فعالیت زیاد برای کاهش احتمال ابتلا به یبوست
  • رفتن به توالت در زمان احساس نیاز

خونریزی مقعدی ناشی از فیشر

خونریزی ناشی از فیشر مقعد نیاز به تشخیص دکتر دارد. زیرا ممکن است دلایل نادری برای بوجودآمدن فیشر وجود داشته باشد که مربوط به سایر مشکلات دستگاه گوارش باشد. به همین دلیل مهم است که پزشکتان مطمئن شود آن دلالیل نادر باعث بوجود آمدن فیشر نشده است. اگر مطمئن شدید که مشکل شما یک فیشر ساده است می توانید با انجام کارهای زیر عوارض آن را تسکین دهید:

  • پس از دستشویی مقعد را بسیار با دقت تمیز کنید. بهتر است بجای استفاده از دستمال توالت خشک از دستمال نرم و مرطوب، یا دستمال مرطوب کودک استفاده کنید.
  • بجای مالش محل خروج مدفوع، آن را به آهستگی بشویید
  • در روز چند دقیقه از وان آب گرم استفاده کنید
  • از کرم‌های موضعی برای کاهش درد استفاده کنید
  • در رژیم غذاییتان از فیبر و آب فراوان استفاده کنید تا مدفوعتان سفت و خشک نباشد
  • هنگام اجابت مزاج از زور زدن خودداری کنید

خونریزی مقعدی ناشی از هموروئید

هرگز بدون تجویز پزشک از کرم یا لوسیون برای محل خونریزی استفاده نکنید زیرا ممکن است باعث آسیب بیشتر به این ناحیه شود. افرادی که خونریزی مقعدی آنها ناشی از بیماری هموروئید است لازم است حتما به پزشک مراجعه کنند تا دلایل احتمالی را بررسی کند. کارهایی که باید برای کمک به بهبود خود در این بیماری انجام دهید همانند بیماری فیشر مقعد است. اگر هموروئیدتان برگشت با پزشکتان صحبت کنید که در صورت لزوم برای رفع مشکلتان شما را به یک جراح معرفی کند. در صورت وجود دلایل دیگری برای خونریزی مقعدی مثل، ورم، زخم، یا عفونت روده باید توصیه‌های زیر را که توسط پزشک به شما ارائه می شود انجام دهید:

پیشگیری


پیشگیری

هرچند عواملی به عنوان ایجادکننده، انتقال دهنده، و تشدیدکننده خونریزی مقعدی وجود دارد اما در بعضی موارد راه‌‌کارهایی وجود دارد که می تواند از بروز خونریزی‌های خفیف جلوگیری کند. از توصیه‌های رایج برای پیشگیری از خونریزی راست‌روده، روده بزرگ، و مقعد شامل موارد زیر است:

  • داشتن رژیم غذایی متعادل با فیبر بالا
  • مصرف آب زیاد
  • زور نزدن هنگام اجابت مزاج
  • تمیز کردن آرام مقعد با دستمال مرطوب
  • درمان یبوست‌های مزمن بوسیله داروهای بدون نیاز به نسخه پزشک مثل، ملین‌ها که همه‌جا در دسترس هستند
  • درمان اسهال مزمن بوسیله داروهای بدون نیاز به نسخه پزشک مثل، بیسموت ساب سالیسیلات که همه جا در دسترس است
  • بلند نکردن اجسام سنگین مگر در صورت نیاز
  • پرهیز از غذاهای با ادویه زیاد، سنگین، پرچرب، فرآوری شده، و بدون ارزش غذایی
  • مراجعه به دکتر در صورت مشاهده توده غیرطبیعی در مقعد
  • پرهیز از مصرف داروهای ضدالتهاب غیر استروئیدی
  • استفاده از کاندوم در طول سکس

ممکن است که مردم بخواهند با پزشکشان درباره نشانه‌های مشکلات مقعدی و روده‌ای صحبت کنند زیرا ممکن است نشانه یکی از بیماری‌ها مثل عفونت، بیماری‌های گوارشی، یا توده‌های غیرطبیعی باشد.

“کپی فقط با ذکر منبع و لینک بلامانع است.”


درمان شقاق مقعد چیست؟

شقاق مقعد (فیشر) باعث ایجاد درد در اطراف مقعد می شود. این درد زمان دفع مدفوع شدیدتر می شود.در اغلب افراد، این بیماری در عرض یک تا دو هفته درمان می شود، اما در برای افراد دیگر درمان آن بیشتر طول می کشد. درمان شقاق شامل تسکین درد و نرم کردن مدفوع برای به راحتی عبور کردن مدفوع از مقعد تا زمان بهبودی شقاق می شود. فیشری که بیش از شش هفته طول بکشد، شقاق مقعد مزمن نامیده می شود و روش های درمانی مخصوص آن شامل پماد شل سازی عضلات مقعد و جراحی می شود.

شقاق مقعد چیست؟

فیشر پارگی کوچک پوست دور مقعد است. شقاق مقعد هم در کودکان و هم در بین بزرگسالان شایع است. این بیماری عموماجدی نیست، اما زخم ایجاد شده باعث نگرانی می شود، مخصوصا در بین کودکان. شقاق در مقعد در اغلب افراد ظرف یک تا دو هفته مثل هر زخم دیگر روی پوست بهبود پیدا می کند. برخی از شقاق های مقعد برای بهبودی به زمان بیشتری نیاز دارند.شقاق مقعد مزمن شایع نیست، اما در صورت بروز باز هم می توان آن را به خوبی درمان کرد.

علائم

اگر چه پارگی شقاق مقعد معمولا کوچک و کمتر از یک سانتی متر است، می تواند بسیار دردناک باشد. علت درد شدید در این ناحیه به دلیل حساسیت زیاد مقعد است. درد در هنگام دفع مدفوع و در حدود یک ساعت پس از دفع مدفوع شدت پیدا می کند. دراغلب مواقع، شقاق مقعد کمی خونریزی دارد و بیمار پس از دفع مدفوع می توانید خونریزی مقعد را مشاهده کنید. رنگ این خون معمولا قرمز روشن است و مقدار کمی خون در دستمال توالت قابل مشاهده است.

علت

کشیده شدن و پارگی دیواره مقعد زمانی اتفاق می افتد که فرد مدفوع بسیار سفتی را دفع کند. در اغلب افراد، این آسیب پوستی به سرعت و بدون هیچ مشکلی برطرف می شود. اما برخی از افراد در اطراف مقعد خود فشار عضلانی بیشتری دارند. به عبارت دیگر عضله این ناحیه سفت تر از حد نرمال است. این سفتی عضلانی بیش از حد باعث کاهش تامین خون به مقعد و فرآیند بهبودی پوست را کند می کند. این مساله باعث بوجود آمدن شقاق مقعد می شود. وقتی یک شقاق بوجود آمد، فرد در هنگام دفع مدفوع احساس درد می کند و این درد باعث افزایش فشار عضلانی می شود.  این کار باعث تشدید درد و علائم می شود و یک دور شامل درد و افزایش فشار عضلانی شکل می گیرد.

یبوست احتمال ابتلا به شقاق مقعد را افزایش می دهد. گاهی اوقات شقاق زمانی رخ می دهد که اسهال شدیدی داشته باشید. از هر 10 مورد فیشر یک مورد آن در حین تولد بوجود می آید. در موارد اندک، این مشکل به عنوان بخشی از بیماری دیگر بوجود می آید. از جمله، به عنوان عوارض جانبی بیماری کرون یا عفونت هرپس مقعد. البته این بیماری ها، علائم و مشکلاتی دیگری را نیز دارد.

تشخیص

پزشک با توجه به علائم شما و با معاینه پوست دور مقعد شما شقاق مقعد را تشخیص می دهد.

درمان

در اغلب افراد، شقاق مقعد در عرض یک هفته یا بیشتر همانند هر نوع پارگی یا زخم دیگر در پوست بهبود پیدا می کند. درمان شقاق مقعد شامل تسکین درد و نرم کردن مدفوع است. حمام آب گرم تسکین دهنده است و باعث شل شدن مقعد و در نتیجه کاهش درد می شود.

در اغلب افراد شقاق مقعد بین یک تا دو هفته بهبود پیدا می کند. با این حال، بهبودی شقاق در مقعد در بین افراد دیگر بیشتر طول می کشد. حتی اگر بهبودی در عرض شش هفته طول بکشد هنوز این احتمال وجود دارد که مشکل به خودی خود و بدون نیاز به درمان بهبود پیدا کند. با این حال، درمان شقاق مقعد باعث می شود که بهبودی آن در سریع ترین زمان ممکن رخ می دهد.

هدف از درمان شقاق مقعد عبارتست از:

  • کاهش فشار وارد شده بر عضله دور مقعد. این کار باعث جریان خون مطلوب و بهبود شقاق مقعد در سریع ترین زمان ممکن می شود.
  • نرم  نگه دشتن مدفوع برای دفع راحت

دارو

21761f

یک کرم یا پمادی که حاوی ماده بی حس کننده ای مثل لیدوکائین است به تسکین درد کمک می کند. شما باید کرم یا پماد را تنها برای مدت کوتاهی ( بین 5 تا 7 روز) مورد استفاده قرار دهید. در صورتی که در مدت زمان بیشتری ماده بی حس کننده را مورد استفاده قرار دهید، ممکن است باعث التهاب یا حساسیت پوست دور مقعد شود. شما می توانید از پزشک درخواست کنید که یکی از این کرم ها یا پمادها را برای شما تجویز کند. همچنین می توانید بعضی از این محصولات را بدون نسخه از داروخانه تهیه کنید. کرم یا پماد باید قبل از رفتن به دستشویی مورد استفاده قرار گیرد. در صورت وجود التهاب زیاد دور شقاق مقعد، کرم یا پمادی که حاوی داروی استروئید است و توسط پزشک تجویز می شود. استروئیدها باعث کاهش التهاب می شود و به کاهش ورم کمک می کنند. این کار باعث تسکین هر نوع خارش و درد می شود. از این نوع کرم یا پمادها نباید بیشتر از یک هفته استفاده کنید. دارو های مسکنی مثل پاراستامول یا ایبوپروفن به تسکین درد کمک می کنند (اما از مصرف کدئین پرهیز کنید). از بوجود آمدن یبوست جلوگیری کنید و مدفوع خود را نرم نگه دارید.

یکی روش دیگر درمان این بیماری استفاده از پماد گلیسیرین تری نیترات است. در صورتی که پماد گلیسیرین تری نیترات (GTN) را روی مقعد بمالید، باعث شل شدن عضله دور مقعد می شود. این کار با گشاد سازی عروق خونی در آن ناحیه باعث افزایش ارسال خون به پوست آسیب دیده می شود. انجام این کار باعث بهبود سریعتر شقاق مقعد می شود و همچنین باعث تسکین درد می گردد. پزشک زمانی استفاده از پماد GTN را توصیه می کند که بیماری شقاق مقعد شما بیش از یک هفته طول کشیده باشد و مخصوصا اگر به نوع مزمن مبتلا شده باشید. پماد GTN در بعضی موارد موثر است، اما در موارد دیگر اثر بخش نیست. تحقیقات نشان می دهند که با استفاده از پماد GTN از هر 10 بیمار  6 بیمار بهبود پیدا می کنند. در صورتی که شقاق مقعد به حال خود گذاشته شود، از هر 10 بیمار 5 بیمار بهبود پیدا می کنند. از این رو، اثر پماد GTN چندان زیاد نیست، اما ارزش امتحان کردن را دارد.

نکاتی که در هنگام استفاده از پماد GTN برای درمان شقاق مقعد باید در نظر داشته باشید شامل موارد زیر می باشد:

این محصول فقط باید با تجویز پزشک استفاده شود، این پماد حاوی 0.4 درصد گلیسیرین تری نیترات است. این محصول را باید برطبق دستورالعملی که در بروشور داخل جعبه آن قرار دارد مصرف کنید. برای مثال دوز استاندارد 2.5 سانتی متر است، که از لوله با فشار بیرون داده می شود. یک خط اندازه گیری با محصول ارائه می شود تا 2.5 سانتی پماد را اندازه گیری کنید.

یک دوز استاندارد از پماد را با فشار بر روی یک انگشت قرار می دهد (انگشت را باید قبل از مالیدن با روکشی بپوشانید). سپس پماد را داخل مقعد بمالید. پماد هر 12 ساعت تا زمان تسکین درد یا حداکثر تا هشت هفته مورد استفاده قرار می گیرد. برخی از پزشکان توصیه می کنند که حتی اگر درد زودتر تسکین یافته باشند، برای 6 تا 8 هفته پماد را استفاده کنید. علت این امر این است که عموما بین 6 تا 8 هفته طول می کشد تا شقاق مقعد بهبود پیدا کند، حتی اگر درد زودتر برطرف شده باشد. بروشور محصول جزئیاتی در مورد افرادی که نباید پماد را مورد استفاده قرار دهند و عوارض جانبی احتمالی آن ارائه می کند. برای مثال، این پماد معمولا نباید برای کودکان استفاده شود، مگر این که یک پزشک متخصص آن را تجویز کند و همیشه در بارداری توصیه نمی شود. از هر 10 نفر 5 نفر پس از استفاده از پماد GTN دچار سردرد می شود. گلیسیرین تری نیترات وارد جریان خون می شود و باعث سردرد می شود. سردرد عموما بین سی دقیقه یا بیشتر از بین می رود. در صورت بروز سردرد مصرف داروهای مسکنی مثل  پاراستامول مفید و اثر بخش است.  در صورتی که به سردرد شدیدی دچار می شوید  در چند روز اول مقدار کمتری از پماد را مورد استفاده قرار دهید و در عرض چند روز مقدار آن را افزایش داده و به حد نرمال برسانید.

کار دیگری که برای رفع سردرد شدید می توانید انجام دهید این است که میزان کمتری از پماد را دور دیواره مقعد بمالید، به جای آن که کل پماد مصرفی را داخل مقعد بمالید. گلیسیرین تری نیترات از پوست نازک داخل مقعد بیشتر جذب جریان خون می شود. با استفاده از مقدار کمتری از پماد و مالیدن آن در دیواره مقعد می توانید از عوارض جانبی جلوگیری کنید. با این حال، این کار به اندازه مالیدن کل پماد مصرفی در داخل مقعد اثر بخش نیست. گاهی اوقات، پماد GTN باعث گیجی می شود، زیرا فشار خون را کاهش می دهد. برای جلوگیری از این عوارض، پس از نشستن یا دراز کشیدن به آرامی از جای خود بلند شوید و مواد الکلی زیادی را مصرف نکنید.

داروهای دیگر

بعضی از مطالعات نشان می دهند که داروهای دیگری نیز به شل شدن عضله اسفنکتر مقعد و افزایش ارسال خون به این ناحیه و در نتیجه بهبود شقاق مقعد کمک می کنند. برای مثال، داروهای بلوک کننده کانال کلسیم مثل دیلتیازم . اثر بخشی این داروها به نظر بیشتر از پماد GNT نیست. این داروها گاهی اوفات برای افرادی تجویز می شود که نمی توانند پماد GTN را مورد استفاده قرار دهند.

تزریق بوتاکس به عضله اسفنکتر مقعد نیز باعث شل شدن این عضله و کمک به بهبودی شقاق مقعد می شود. این روش درمانی در موارد مشخص، برای مثال، وقتی روش های درمانی دیگر جواب نداده باشند، مورد استفاده قرار می گیرد.

درمان های خانگی

در ادامه روش های درمان شقاق مقعد که می توانید در خانه انجام دهید، ذکر شده است:

751718672144716381165411708956417454

بهداشت: پس از رفتن به دستشویی مقعد خود را به خوبی با آب بشوئید. آن را به آرامی خشک کنید. وقتی مقعد زخم شده برای شست و شوی آن از صابون استفاده نکنید زیرا باعث التهاب می شود.

نوشیدنی زیادی بنوشید: بزرگسالان باید روزی حداقل دو لیتر مایع (بین 10 تا  12 فنجان) مصرف کنند. بیشتر مایعات به صورت ادرار دفع می شوند. با این حال، قسمتی از مایعات از دستگاه گوارش عبور کرده و مدفوع را نرم می کند. اغلب نوشیدنی ها این خاصیت را دارند، اما نوشیدنی های الکلی باعث کم شدن آب بدن می شوند و چندان خوب نیستند.

مکمل ها و ملین های فیبری: فیبر زیادی مصرف کنید. فیبر در میوه ها، سبزیجات، غلات، نان و غیره وجود دارد. در صورتی که رژیم غذایی پرفیبر کمکی نمی کند، می توانید مکمل های فیبری مثل متیل سلولز و… را مصرف کنید. مکمل متیل سلولوز همچنین مستقیما به نرم شدن مدفوع و درنتیجه راحت تر دفع شدن آن کمک می کند. شما می توایند این مکمل ها را از داروخانه به صورت آزاد تهیه کنید یا از پزشک بخواهید تا برای شما تجویز کند. ملینی هایی مثل لاکتوز گاهی اوقات تجویز می شود.

رفتن به دستشویی: احساس نیاز به دستشویی رفتن و دفع مدفوع را نادیده نگیرید. برخی از افراد این احساس را سرکوب می کنند و رفتن به دستشوئی را به تاخیر می اندازند. این مساله منجر به شکل گیری مدفوع های بزرگتر و سفت تری می شود که دفع آنها سخت تر است.

از مصرف داروهای کدئین داری مثل کوکدامول خودداری کنید، زیرا باعث یبوست می شود. برای تسکین درد شقاق مقعد پاراستامول داروی مسکن خوبی است.

درمان در کودکان

اقدامات فوق برای کودکانی که شقاق مقعدی به بزرگی شقاق مقعد بزرگسالان دارند مورد استفاده قرار می گیرد. در بین کودکان، اغلب درد باعث می شود که مدفوع خود را نگه دارند. این مساله منجر به شکل گیری مدفوع در اندازه بزرگتر و سفت تری می شود، در نتیجه وقتی در نهایت این مدفوع ها دفع می شوند درد بیشتری را بوجود می آروند. از این رو، علاوه بر اقدامات فوق، مصرف ملین ها برای کودکان مبتلا به شقاق در مقعد برای کوتاه مدت تجویز می شود. هدف از مصرف ملین ها اطیمنان از نرم شدن مدفوع کودکان در حین بهبودی فیشر است.

جراحی

عمل جراحی در صورتی باید درنظر گرفته شود که روش های درمانی دیگر در بهبود شقاق مقعد جواب نداده باشند. در صورتی که شقاق مقعد چندین بار برای شما اتفاق بیفتد، جراحی بهترین روش درمان آن است. عمل جراحی شقاق مقعد شامل ایجاد یک برش کوچک دور مقعد  است. این کار به طور دائم باعث کاهش فشار دور مقعد و درمان فیشر می شود.این عمل جراحی جزئی است و در طول یک روز به اتمام می رسد و نیازی به اقامت در بیمارستان در طول شب ندارید.

میزان موفقیت جراحی بسیار بالا است. حداقل 90 درصد از موارد شقاق مقعد با جراحی درمان می شود. همانند هر عمل جراحی دیگر، این عمل جراحی خطرات و عوارضی را به همراه دارد. پس از عمل، بعضی از افراد نمی توانند گاز معده خود را به خوبی کنترل کنند. تعداد کمی از افراد دچار بی اختیاری مدفوع می شود و لباس زیر خود را کثیف می کنند.

پیشگیری

در صورتی که شقاق مقعد داشته اید، پس از بهبودی آن، در آینده نسبت به افراد دیگر بیشتر در معرض آن قرار دارید. بهترین روش برای جلوگیری از بوجود آمدن شقاق این است که با استفاده از اقداماتی که در بالا اشاره شد، از ابتلا به یبوست خودداری کنید. به عبارت دیگر، رژیم غذایی پر فیبر و مایعات را بیشتر مصرف کنید. می توانید بروشورهای غذاهای پرفیبر را تهیه کنید.

بعضی از افراد به نظر در معرض دوباره اتفاق افتادن فیشر هستند. نیمی از افرادی که مبتلا به شقاق مقعد مزمن هستند که با پماد GTN به خوبی درمان شده است در آینده یک یا چندین بار به آن مبتلا میشود. گفته می شود که این افراد فشار عضلانی بیشتری دور مقعد خود دارند. در صورت کشیدگی مقعد، احتمال پارگی دیواره مقعد در بین این افراد بیشتر است. با این حال، بار دیگر با مصرف پماد GTN می توان اقدام به درمان شقاق مقعد نمود. در صورتی که به کرات به فیشر دچار می شوید جراحی یکی از روش های درمانی موثر است. عمدتا درمان شقاق مقعد بدون جراحی انجام می شود و نیاز به درمان جراحی نمی باشد و فقط تعداد کمی از بیماران به جراحی نیاز پیدا می کنند.


برنامه غذایی مناسب برای رفع یبوست

برای رفع یبوست یک برنامه غذایی مناسب برای خود طراحی و اجرا کنید. برای این کار فراموش نکنید که اصلاً نباید در هفته اول، رژیم غذایی تان را تغییر دهید. هیچ تغییری نباید اعمال شود. فقط در هفته اول، هر چه می خورید و می آشامید را یادداشت می کنید و علایمی که پس از خوردن آن ها پیدا می کنید را می نویسید. یادتان نرود اگر غذایی که می خورید را خودتان درست نکرده اید – مثلاً مهمان هستید یا به رستوران رفته اید- خجالت نکشید و درباره غذا سؤال کنید. فرض کنید کارآگاه هستید و این کار بخشی از مأموریت شما برای دستگیری مجرمان غذایی پرونده یبوست است!

وقتی تغییر عادات غذایی خود را شروع می کنید، از لیست غذاهایی که می توانند باعث یبوست شوند هم کمک بگیرید تا سرنخ هایی دستتان بیاید که چه غذاهایی ممکن است باعث یبوست مزمن در شما شده باشند. اگر چیزی را نمی دانید یا مطمئن نیستید، که فلان غذا به علایم شما ربطی دارد یا نه، تردید نکنید و حتماً از پزشکتان بپرسید. هدف برنامه غدایی مناسب برای درمان این عارضه اینست که بین غذاها و نوشیدنی های مسهل و آن هایی که یبوست می آورند، تعادل برقرار کنید. شاید وقتی برنامه را به پایان برسانید و بتوانید مشکل خود را کنترل کنید، ببینید که تعداد غذاها و نوشیدنی هایی که به رژیم غذایی تان اضافه کرده اید بیشتر از آنهایی است که حذف شده اند. امکان دارد یادداشت های شما نشان دهد که فقط باید در روز چند لیوان آب بیشتر بنوشید و یا غذایتان را با سالاد میل کنید.

اگر همچنان دچار این عارضه هستید: با وجودی که ممکن است تغییر رژیم غذایی بتواند علایم شما را تا اندازه ای برطرف کند ولی گاهی اوقات این کار به تنهایی کافی و پاسخگو نیست. بعضی یبوست ها هستند که دلیل بروز آن ها فقط یک عامل نیست و شاید لازم باشد درمان های دیگری هم انجام شود. اگر پس از اجرای کامل برنامه و اعمال تغییرات در رژیم غذایی، بهتر نشدید و همچنان از این عارضه عذاب می کشید، به پزشک متخصص گوارش مراجعه کنید. او می خواهد بداند که آیا شما به یکی از بیماری های زمینه ای که قبلاً درباره اش حرف زدیم متبلا هستید یا نه. همچنین تشخیص نوع یبوست شما هم برای او مهم است. همانطور که خودتان هم می دانید مصرف داروها، کم کاری تیروئید، دیابت، جراحی خارج کردن رحم (هیسترکتومی)، بیماری MS، پارکینسون و غذا خوردن کمتر از حد معمول، همه می توانند یبوست را بدتر کنند. وقتی پیش دکتر می روید، باید او را از یکسری مطالب مطلع کنید. این مسائل عبارتند از:
– هر چند وقت یکبار شکمتان کار می کند؟ آیا درد شکم دارید؟ نفخ می کنید؟ آیا عادت ماهیانه روی اجابت مزاج شما تأثیری دارد؟ در این مورد، اغلب اوقات عادت ماهیانه باعث می شود که تعداد دفعات اجابت مزاج در زنان بیشتر شود.
– یبوست چقدر و چطور بر زندگی شما تأثیر گذاشته
– کجا بیشتر از همه درد می کند؟ احتمالاً شما معده درد دارید ولی درد بیشتر در کجاست؟ بالا یا زیر ناف؟ اگر زیر ناف شما بیشتر درد می کند معمولاً مشکل از روده بزرگ است در حالی که معمولاً بعید است درد بالای ناف مربوط به یبوست باشد. امکان دارد نشانه این باشد که روده کوچک، معده، پانکراس (لوزالمعده) یا کیسه صفرا مشکل دارد. بنابراین برای درمان  باید ابتدا از برنامه غذایی مناسب پیروی کرد.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


علل یبوست مزمن

اغلب اوقات یبوست باعث می شود قسمت های پایینی شکم درد داشته باشد یادتان باشد که حتماً محل درد و مدت درد را به پزشک بگویید، اینکه علل یبوست مزمن چیست و چه چیزهایی باعث شروع درد می شود، چه چیزهایی بدترش می کنند و چه چیزهایی آن را تسکین می دهند. همچنین باید تمام علایم دیگرتان را هم به او بگویید، چیزهایی مثل نفخ یا آروغ زدن.
– بیشتر چه غذاهایی می خورید؟ به خصوص این که آیا به مقدار کافی میوه، سبزی و غلات کامل (سبوس دار) می خورید؟ مثلاً نان سنگک یا نان جو نانی است که آرد آن سبوسدار است.
– روزانه چقدر آب و مایعات می نوشید؟ آیا واقعاً روزانه حداقل بین 8 تا 10 لیوان مایعات به خصوص آب به بدنتان می رسانید؟
– آیا دارو مصرف می کنید/ مثلاً آنتی هیستامین ها، مسکن ها یا داروهای ضد فشار خون بالا؟ هر دارویی که مصرف می کنید را به دکتر بگویید، به خصوص ان هایی که به خاطر ابتلا به یک بیماری مزمن و با تجویز پزشک مرتب می خورید.
– آیا به طور غیر طبیعی وزنتان اضافه شده یا غیر عادی وزن کم کرده اید؟
– عادت ماهیانه شما چه تأثیری بر وضعیت اجابت مزاجتان دارد؟
– آیا اخیراً جراحی خارج کردن رحم (هیسترکتومی) داشته اید؟

دلایل

پزشک متخصص گوارش برای درمان یبوست می تواند درمان های مختلفی را پیشنهاد کند. مثلاً برای تشخیص یبوستی که به خاطر کندی حرکات روده ایجاد شده آزمایش ساده ای وجود دارد. ما به بیمارانمان نشانگرهایی می دهیم که اساساً قرص های کوچکی هستند و ماده ای در خود دارند که می توان با اشعه ایکس آن ها را مشاهده و ردیابی کرد. آن ها این قرص ها را یک بار، بلافاصله پس از اجابت مزاج می بلعند، سپس 5 روز بعد عکس برداری با اشعه ایکس انجام می دهیم تا ببینیم که این نشانگرها کجا رفته اند. اگر دستگاه گوارش طبیعی باشد، نشانگرها دیگر در بدن وجود ندارند. در مقابل اگر اکثر آن ها در روده بزرگ پخش شده باشند؛ یعنی بیمار دچار یبوستی است که خاطر کندی حرکات روده ایجاد شده است.

وقتی معلوم شود که یبوست مزمن به خاطر کندی حرکات روده ایجاد شده، معمولاً برای بیمار داروی مسهل حجم دهنده مدفوع مثل پسیلیوم تجویز می کنند. این نوع از داروهای مسهل مثل اسفنج های کوچکی عمل می کنند، آب را به خود جذب می کنند و باعث می شوند مدفوع حجیم شود. ممکن است بپرسید چرا مدفوع باید حجیم تر شود؟ واقعیت این است که دفع مدفوع های کوچک خیلی سختر تر است چون به اندازه کافی به دیواره های رکتوم (قسمت انتهایی روده بزرگ) فشار وارد نمی کنند که عبور مدفوع و دفع آن تسهیل شود. مسهل های حجم دهنده با افزایش حجم مدفوع به عضلات کمک می کنند کارشان را راحت تر انجام دهند. اغلب باید برای تشخیص یبوستی که بر اثر ناهماهنگی عضلات لگن و مقعد بروز کرده، آزمایشات خاصی برای بررسی چگونگی عملکرد عضلات لگن و مقعد انجام شود که به آن anal/rectal motility می گویند. یک نمونه از این تست ها، دِفِکوگرافی (defecography) است که ماده ی باریُم درون رکتوم تزریق می شود تا پزشک چگونگی تخلیه آن را بررسی کند. امکان دارد برای انجام این گونه تست ها پروبی داخل رکتوم فرو کنند تا تشخیص دهند آیا عملکرد عضلات فوقانی رکتوم که خروج مدفوع را کنترل می کنند با عضلات تحتانی رکتوم هماهنگ هست یا خیر.

اگر شما به یبوست مزمن مبتلا باشید، معمولاً پزشک به شما توصیه می کند که تمرینات نرمشی خاصی انجام دهید که باعث شوند عضلات کف لگن شما به ترتیب صحیح منقبض یا منبسط شوند. این کار معمولاً با استفاده از تکنیکی به نام بیوفیدبک انجام می شود. این تکنیک شما را از عملکردهای بدنتان که معمولاً خود به خود روی می دهند، آگاه می کند؛ چیزهایی مانند ضربان قلب و انقباض عضلات. این کار درد ندارد و اغلب خیلی چیزها را برای شما روشن می کند. برای انجام بیوفیدبک، پزشک حس گرهایی را به پوست شما وصل می کند و با استفاده از کامپیوتر تغییراتی را که در عضلات، امواج مغزی یا قلبتان بوجود می آیند، نشانتان می دهد.

درمان یبوست به روش بیوفیدبک

بیوفیدبک، یکی از روش هایی است که با به کارگیری آن می توانید از ذهن خود برای کمک به بدنتان استفاده کنید. یک قانون ساده درباره گوارش وجود دارد و آن این که چیزی که وارد بدن می شود باید خارج شود (حداقل بخشی از آن). وقتی طی روند گوارش پروتئین ها، ویتامین ها، مواد معدنی، چربی ها، کربوهیدرات ها، و بقیه مواد مغذی و مفید که به درد بدن می خورند از غذاها استخراج می شوند، باید مواد زائد و باقیمانده از بدن بیرون رانده شوند. این ضایعات باید به وسیله حرکات روده و از طریق روده بزرگ و مقعد از بدن دفع شوند. امکان دارد بعضی از علل یبوست مزمن در کنترل شما نباشند، ولی به طور قطع این قدرت را دارید که با تغییر چیزهایی که می خورید و مقدار مایعاتی که می نوشید، وضعیت خودتان را بهتر کنید و از یبوست آسوده شوید یا حداقل از شدت آن بکاهید.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


علت بروز یبوست

یبوست می تواند علت های زیادی داشته باشد، ولی معمولاً در مورد هر بیمار، علت های اصلی بروز این عارضه چند تا بیشتر نیست. اگر ما بتوانیم آن ها را پیدا کنیم، درمان تا حدی برایمان واضح و مشخص می شود. در بیماری یبوست کمبود مایعات مطرح است (بر عکس در مورد اسهال، وجود بیش از حد مایعات، دردسرساز می شود).

من در حالت طبیعی به همه توصیه می کنم که حداقل روی 8 لیوان آب بنوشند. نوشیدنی هایی مثل چای و قهوه یا آب میوه هم کمک کننده هستند، ولی آب از همه مهمتر است. همیشه یادتان باشد که خوردن غذاهای پرفیبر برای حفظ سلامتی دستگاه گوارش و روده ها ضروری است و می تواند در پیشگیری از بروز یبوست خیلی مؤثر باشد. ویژگی بارز رژیم غذایی جدید برای رفع یبوست این است که وقت صبحانه نان سبوس دار یا غلات کامل صبحانه در کنار حداقل یک سهم میوه باید خورد؛ با نهار هم سالاد خورده شود. در وعده شام نیز همراه ماهی یا گوشت، حداقل یک سهم سبزی جات و سالاد خورده شود. در ضمن بیمار مبتلا به یبوست مزمن می بایست به جای اینکه به عنوان میان وعده هر روز ساندویچ گوشت بخورد، باید سیب بخورد که پر از فیبر و مواد مغذی است.

حالا می خواهم داستان یکی از بیمارانم را برایتان تعریف کنم. خانم 38 ساله ای که به حفظ سلامتی و بهبود کیفیت زندگی اش خیلی اهمیت می داد و فکر می کرد هر کاری که برای حفظ سلامتی اش از دستش بربیاید، انجام می دهد. او اخیراً یک برنامه ورزشی شدید و سفت و سخت را شروع کرده بود و پنج بار در هفته به باشگاه می رفت، یک ساعت نرمش های ایروبیک و تمرینات قدرتی انجام می داد. بدن او عضله سازی می کرد و وزنش هم کاهش یافته بود. هنگام مراجعه به من گفت: بعد از هر بار ورزش احساس فوق العاده ای داشتم. با وجود این که سرتا پا از عرق خیس بودم، ولی حالم خیلی خوب بود. خب، همه چیز عالی بود، ولی یک مشکل بزرگ وجود داشت: او در تمام عمرش کمابیش یبوست داشت ولی حالا داشت خیلی بدتر می شود. وقتی پیش من آمد، شش ماه بود که فقط هفته ای یکبار شکمش کار می کرد.

وقتی از بیمار 38 ساله ام سابقه وضعیت گوارشی اش را پرسیدم، گفت که معمولاً هفته ای سه بار شکمش کار می کرده و اغلب هم سخت بوده بااین حال می گفت: اوضاع خوب نبود ولی دیگر به آن عادت کرده بودم. اما حالا فقط هفته ای یکبار شکمم کار می کند و احساس سنگینی می کنم و حالم خوب نیست. یبوست را هم می توان دیربه دیر مدفوع کردن تعریف کرد و هم اینکه مدفوع همیشه خشک و سفت که دفع آن دشوار است. این زن با هر دو مشکل مشکل درگیر بود و داشت بدتر هم می شود. باید می فهمیدم علت مشکل او چیست تا بعد بتوانم به او بگویم که چه کار کند. این بیمار تقریباً هر روز بسیار زیاد عرق می ریخت و به همین خاطر بدنش مایعات زیادی از دست می داد و من شک داشتم که او به مقدار کافی آب می نوشد یا خیر. من در حالت طبیعی به همه توصیه می کنم که حداقل روزی 8 لیوان آب بنوشند. نوشیدنی هایی مثل چای و قهوه یا آب میوه هم به پیشگیری از یبوست کمک کننده هستند، ولی آب از همه مهمتر است. ولی بیمار این کار را نمی کرد و برای جبران آن همه آبی که به خاطر عرق کردن در باشگاه از دست می داد، به قدر کافی آب نمی نوشید. او می گفت: اصلاً به این مسئله توجه نمی کنم. وقتی ورزش می کنم هر چند وقت یکبار آب می خوریم ولی وقتی سر کارم وقت سرخاراندن هم ندارم چه برسد به اینکه از سر میزم بلند شوم و بروم آب بخورم! قرار شد او برای حل این مشکل، همیشه یک بطری متوسط آب داشته باشد (البته آب سالم و آشامیدنی) و روی میز کارش بگذارد تا آب دم دستش باشد و به مقدار کم ولی پیوسته طی روز اب بنوشد و این بطری را روزی 5 بار پر کند. بیمار وقتی به باشگاه هم می رفت، با خودش بطری آب می برد، و حین ورزش هم آب می نوشید، اما علت یبوست شدید بیمار 38 ساله من فقط کمبود مایعات نبود. من از او پرسیدم چه داروهایی می خورد و همچنین درباره عادات غذایی اش هم مفصل صحبت کردیم. اول درباره ی داروهایش: 6 ماه بود که پزشک برای او دو داروی جدید تجویز کرده بود، یک داروی ضد افسردگی تری سیکلیک (سه حلقه ای) و یک نوع داروی آنتی هیستامین برای آلرژی. هر دو نوع این داروها حرکات روده را کند می کنند. بعد ما رفتیم به سراغ رژیم غذایی او.

این زن که علاقه زیادی به سلامتی اش داشت موظف بود حداقل روزی 12 لیوان مایعات، به خصوص پس از ورزش بنوشد. بعد از فقط چند هفته این خانم بیمار پیش من آمد و با خوشحالی گفت: حالا تقریباً هر روز شکمم کار می کند. احساس می کنم خیلی سبکترم و انرژی ام خیلی بیشتر شده و خیلی بهتر ورزش می کنم. جالبتر از همه اینکه فکر می کردم افسردگی علت بروز یبوست است، اما انگار برعکس بود. حالا اینقدر حالم خوب است و سرحالم که به روان پزشک گفتم داروهای ضدافسردگی را قطع کند.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


درمان یبوست

غذاهایی که ممکن است مشکل معده ای و روده ای خاص کسی را خیلی بدتر کند می تواند برای حل مشکلات گوارشی دیگر خیلی مفید باشد. بسیاری از غذاهایی که در لیست غذاهای مضر برای اسهال جای دارند، می توانند به رفع و درمان یبوست کمک کنند. این غذاهای مسهل، می توانند کاری کنند که حرکت روده بزرگ شما در مسیر صحیح قرار گیرد. همانطور که رژیم غذایی خود را آزمایش می کنید، ببینید آیا از غذاهای زیر می خورید یا خیر و اگر می خورید مقدارشان کافی است یا خیر؟

میوه ها، به خصوص هلو، گلابی، گیلاس، سیب، آب پرتقال و آب سیب.

سبزی های خانواده کلم مانند بروکلی، مارچوبه، گل کلم، کلم بروکسل و کلم- لوبیا- نان سبوس دار- قهوه- چای- غذاهای پرفیبر مانند کرفس و سالادها

البته واضح است که نباید در خوردن و نوشیدن این ها افراط کنید چون این کار می تواند باعث بروز مشکلات دیگری شود. این ها مسهل های طبیعی هستند که می توانند کمکتان کنند. راجع به حفظ تعادل در خوردن غذاهایی که می توانند به عنوان مسهل عمل کنند و آن هایی که می توانند باعث یبوست شوند، خوب فکر کنید. اگر در خوردن هر نوع از این غذاها افراط کنید، به مشکل برخواهید خورد.

درمان یبوست با داروهای مسهل

یبوست مزمن واقعاً آزاردهنده است و زندگی را مختل می کند. به همین خاطر ممکن است وسوسه شوید هر مسهلی که در داروخانه محلتان پیدا می شود بخرید و امتحان کنید. ولی نکته اینجاست که امکان دارد این داروهایی که بدون نسخه می توانید بخرید، کارتان را خیلی سخت تر کنند. داروهای مسهل می توانند روده کوچک و روده بزرگ را تحریک کنند ولی قرار نیست بدن شما اینطوری کار کند و اگر مدام از مسهل ها جهت رفع یبوست استفاده کنید، شیوه واکنش روده کوچک و روده بزرگ شما به پیام های بدن تغییر می کند. به این ترتیب احتمال اینکه به محرک های طبیعی و سالم – مثلاً غذاهایی که می توانند به عنوان مسهل عمل کنند- پاسخ دهند، کاهش خواهند یافت؛ به این معنی که نوعی وابستگی به داروهای مسهل ایجاد خواهد شد.

نکته دیگر این است که هر قدر بیشتر از این نوع داروها استفاده کنید، به تدریج کمتر و کمتر اثر می کنند و دستگاه گوارش تان به دوزهای بالاتری از آنها برای درمان یبوست محتاج خواهد شد.

قبل از اینکه جهت درمان یبوست سراغ داروهای مسهل بروید، حتماً با پزشک خود مشورت کنید و چند تا از مسهل های طبیعی ای را که در لیست بالا آورده ایم، امتحان کنید. اگر حتی پس از نوشیدن حداقل 8 تا 12 لیوان مایعات در روز و تغییر رژیم غذایی، باز هم بیش از سه روز است که شکمتان کار نکرده، می توانید داروهای نرم کننده مدفوع را امتحان کنید. این نوع از مسهل ها، آب را به درون روده بزرگ می کشانند و با نرم کردن مدفوع باعث تسهیل عبور آن می شوند. یا از داروهای مسهل حجم دهنده مدفوع مانند پسیلیوم (Psyllium) استفاده کنید. باز هم تأکید می کنم که هرگز سر خود و بدون مشورت با پزشک، سراغ داروهای مسهلی که بدون نسخه می توانید تهیه کنید، نروید. استفاده از این داروها حتماً باید تحت نظر پزشک باشد. معمولاً این داروها نباید به عنوان درمان طولانی مدت برای یبوست مزمن مورد استفاده قرار گیرند.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


علل زخم مقعد

[sbu_post_image]

زخم مقعد یا فیشر ، همان زخم یا ترك خوردگی انتهای روده است كه معمولاً با درد و یا سوزش شدید در این ناحیه همراه است. علت اصلی این زخمها یبوست است كه به دلیل رد شدن مدفوع سفت از این ناحیه زخم ایجاد شده و در صورت تداوم یبوست بر شدت آن افزوده میشود، البته اسهال شدید و التهاب روده نیز از علل زخم مقعد هستند .

بسیاری از بانوان بعد از زایمان یا سزارین به زخم مقعد دچار میشوند كه علت زخم مقعد اختلال در دفع است كه به دلیل شلی عضلات لگن در حاملگی ایجاد میشود. علامت اصلی زخم مقعد درد هنگام اجابت مزاج است كه گاهی با خونریزی همراه است . درد زخم مقعد برای بیمارآزار دهنده بوده و گاهی باعث عدم توانائی در دفع میشود.

روش های درمان زخم مقعد

برای درمان زخم مقعد چند روش وجود درد كه بطور همزمان استفاده می شوند و تا تاثیر كامل، به حدود ده روز زمان نیاز است .

الف) استفاده از موادی كه حجم مدفوع را زیاد می كنند و باعث نرم شدن مدفوع می شوند : با رعایت رژیم غذایی حاوی مواد غذایی فیبردار مانند كلم ، كاهو ، خیار، سیب همراه پوست آن ، میوه جات ، خاكشیر محلول در آب، اسفرزه محلول در آب ، انجیر خشك كه آب انداخته شده است و یا دارو هایی مثل پسیلیوم ، شربت لاكتولوز یا شربت منیزیم می توان به رفع علل زخم مقعد پرداخت.

ب) نشستن در لگن آب گرم حاوی چند قطره بتادین روزانه سه تا پنج مرتبه و هر بار به مدت حدود بیست دقیقه.

پ) استفاده از داروهای كاهش دهنده درد كه شامل پماد بی حسی لیدو كائین بطور موضعی یا داروهای مسكن خوراكی است .

ت) استفاده از داروهایی كه باعث افزایش خونرسانی به این ناحیه می شوند مانند پماد نیترو گلیسیرین. این پماد با اتساع عروق خونی ناحیه مقعد باعث افزایش خونرسانی به آن می شود و در نتیجه به ترمیم زخم مقعد سرعت می بخشد. البته استفاده از این دارو در بعضی افراد باعث سوزش در محل استفاده یا سر درد می گردد. روش استفاده از آن بطور موضعی روی زخم مقعد دو الی سه مرتبه در روز است .

درمانهای فوق تقریبا” همیشه باعث بهبود فیشر حاد می شوند ولی در فیشر مزمن فقط در نیمی از موارد باعث رفع علائم و علل زخم مقعد می شود و بقیه افراد نیاز به جراحی دارند.

درمان جراحی زخم مقعد

انواع مزمن كه به به درمان دارویی جواب ندهند باید تحت جراحی قرار گیرند . روش جراحی به این صورت است كه قسمتی از عضله داخلی مقعد كه دچار انقباض شده است برش زده می شود. این امر باعث می گردد كه انقباض رفع شود و درد بیمار ازبین برود . پس از رفع درد ، زخم مقعد تدریجا” بهبود خواهد یافت. پس از عمل درد مربوط به بیماری از بین می رود ولی درد مربوط به برش و انجام جراحی تا چند روز تداوم دارد.

انجام جراحی در بعضی افراد باعث بی اختیاری مختصری در دفع گاز می شود كه تدریجا” پس از چند ماه مرتفع خواهد شد . در بعضی افراد خونریزی تداوم خواهد داشت كه پس از دو هفته رفع می شود و بعضی افراد پس از عمل احتباس ادرار پیدا می كنند كه پس از 24 ساعت رفع می شود. مدت بستری برای درمان جراحی زخم مقعد، بین یك تا دو روز است و مدت استراحت در منزل بین سه تا پنج روز می باشد. پس از عمل تا حدود یك ماه روشهای درمانی ارائه شده در قسمت درمان انواع حاد فیشر را باید بكار بست .

با تزریق دارویی به نام بوتولونیوم به طور موضعی به داخل عضله مقعد ، می توان انقباض و علل زخم مقعد را رفع نمود . تاثیر این روش درمان زخم یا شقاق مقعد پس از حدود یك هفته ظاهر می شود و احتمال بازگشت شقاق مقعد نیز وجود دارد كه نیاز به تزریق مجدد را الزامی می كند هزینه مربوط به تهیه این دارو به نسبت زیاد است .

برای آشنایی با ” علایم شقاق مقعد ” بر روی لینک کلیک کنید.

منبع: دکتر کریمیان. بانوی سالم


زخم مقعد

[sbu_post_image]

زخم مقعد دو نوع حاد و مزمن دارد . در نوع حاد ، زخم سطحی است و با درمان دارویی بهبود حاصل می شود . افراد مبتلا به انواع زخم یا شقاق مزمن مقعد سابقه چندین مرتبه درد های مشابه دارند و زخم آنها عمقی است و با برجستگی در مجاور مقعد همراه است. درمان این گروه افراد مشكل تر است و به جراحی نیاز پیدا می كنند

علت زخم مقعد، ایجاد خراشیدگی در پوست مقعد به دنبال اسهال طولانی مدت یا یبوست است . این خراشیدگی باعث انقباض عضله داخلی مقعد می شود واین انقباض باعث ایجاد درد شدید می گردد.

علائم زخم مقعد

افراد مبتلا به زخم مقعد معمولا” با درد هنگام اجابت مزاج مراجعه می كنند و گاهی نیز از خروج چند قطره خون همزمان با اجابت مزاج شاكی هستند . بعضی از بیماران از درد شدیدی كه چند ساعت پس ازاجابت مزاج تداوم دارد شاكی هستند . البته باید بیماران بدانند كه علیرغم درد شدید و همراهی با خونریزی ، زخم مقعد بیماری خطرناكی نمی باشد .

روش های درمان زخم مقعد

جهت درمان زخم یا شقاق مقعد باید سیکل درد، اسپاسم و ایسکمی شکسته شود. اولین قدم درمانی تجویز ملین هایی است که مدفوع را حجیم و شل می کنند و همراه با آن نشستن در لگن آبگرم را توصیه می کنیم. در این مرحله تجویز پماد آنتی هموروئید (حاوی مواد بیحس کننده ، کورتون و مواد نرم کننده می باشد) و یا ژل لیدوکائین می تواند کمک کننده باشد. اغلب موارد شقاق حاد با چنین درمانی بهبود می یابند. در صورتیکه پاسخ درمانی کافی گرفته نشد، و یا شقاق از نوع مزمن بود، می توان از داروهای دیگری استفاده کرد.

نیتروگلیسیرین با همان مکانیسمی که عضلات صاف عروق کرونر را شل می کند می تواند عضله اسفنکتر داخلی را هم شل کرده و از اسپاسم خارج کند. پماد %0.2 (دو دهم درصد) آن برای درمان شقاق مقعد استفاده میشود و معتقدند یک اسفنکتروتومی شیمیایی موقت ایجاد می کند. علاوه بر آن خونرسانی آنودرم را نیز افزایش می دهد. از معایب آن ایجاد سر درد است و بهتر است در حالت خوابیده استفاده شود. در ایران گاهی به اشتباه به بیمار پماد%2 (دو درصد) داده میشود که سردرد بسیار شدیدی ایجاد میکند. پماد ایزوسورباید و یا دیلتیازم موضعی و خوراکی نیز می توانند با مکانیسم مشابه به بهبود شقاق کمک کنند و سر درد هم ایجاد نمی کنند. درمان دارویی شقاق مزمن در حدود 60% موارد موثر است.

برای درمان زخم (شقاق) مقعد هرچه زودتر اقدام شود موفقیت بیشتری در پی خواهد داشت لذا توصیه میشود به محض اینكه دچار درد و سوزش در این ناحیه شدید ، این اقدامات را انجام دهید:

1- عامل اصلی ایجاد زخم مقعد یعنی یبوست را از بین ببرید، خوردن سبزیها و میوه های فراوان و یك تا دو قاشق روغن زیتون در روز، و خوردن یك لیوان شیر یا آب ولرم در ابتدای روز میتواند برای رفع یبوست به شما كمك كند.

2-روزی 2 باربه مدت 10 دقیقه در لگن آب گرم بنشینید ، آبی كه به این منظور استفاده میكنید باید تمیز و گرم باشد ( در حدی كه باعث سوختگی نشود) اما نیاز به ماده ضد عفونی یا جوشاندن آب نیست. پس از بلند شدن از لگن به آرامی خود را خشك نموده و از پمادی كه پزشك تجویز مینماید به مقدار كم فقط در ناحیه ابتدای مقعد(نه داخل آن) استفاده نمایید.( معمولاَ پماد تریامسینولون یا هیدروكورتیزون برای این مورد توصیه میشود.)

3-از یك مسكن مانند استامینوفن برای كاهش درد استفاده كنید زیرا درد شدید باعث گرفتگی عضله‌ی مقعد و تشدید زخم میشود.

4- از خوردن غذاهای محرك مانند فلفل، ادویه جات، چائی غلیظ ، نسكافه و كاكائو خود داری نمایید.

5- در صورتیكه درد و یا خونریزی با این اقدامات برطرف نشد در اولین فرصت به پزشك متخصص شقاق و زخم مقعد مراجعه كنید تا اقدام لازم صورت پذیرد.

برای آشنایی با ” درمان زخم مقعد ” بر روی لینک کلیک کنید.

منبع: دکتر کشوری. دکتر کریمیان. بانوی سالم


شقاق مقعد بعد از سزارین

[sbu_post_image]

شقاق مقعد بعد از سزارین ، همان زخم یا ترك خوردگی انتهای روده است كه معمولاً با درد و یا سوزش شدید در این ناحیه همراه است. علت اصلی این زخم ها یبوست است كه به دلیل رد شدن مدفوع سفت از این ناحیه زخم ایجاد شده و در صورت تداوم یبوست بر شدت آن افزوده می شود، البته اسهال مزمن و التهاب روده نیز از علل این زخم ها هستند . بسیاری از بانوان بعد از زایمان یا سزارین به دچار شقاق مقعد می شوند كه علت آن اختلال در دفع است كه به دلیل شلی عضلات لگن در حاملگی ایجاد می شود. علامت اصلی این بیماری درد هنگام اجابت مزاج است كه گاهی با خونریزی همراه است . این درد برای بیمارآزار دهنده بوده و گاهی باعث عدم توانایی در دفع می شود.

اگر از شروع اولین درد 6-3 هفته گذشته باشد آنرا شقاق حاد و اگر بیشتر باشد آنرا شقاق مزمن گویند و شقاق مزمن اغلب یک حاشیه برجسته در اطراف خود دارد.
شقاق حاد معمولا با درمان طبی و داروی درمان می شود ولی شقاق مزمن اغلب نیازمند جراحی (لیزری یا استاندارد) است.

علائم و نشانه های شقاق مقعد بعد از زایمان

درد مخرج و خونریزی علائم اصلی شقاق مقعد بعد از سزارین است.
درد مهمترین عامل تشخیصی شقاق مقعد بعد از سزارین می باشد این درد در زمان دفع تشدید می شود و نیز دوره ای می باشد یعنی دوره های پی در پی تسکین و عود دارد و درد شقاق مقعد بعد از سزارین در هر دوره شدید و طولانی تر می شود تا اینکه دائمی شود.. بیمار به دلیل تشدید درد در زمان دفع حتی المقدور از دفع مدفوع امتناع می کند و لذا یبوست تشدیده شده و آن نیز سبب شدید تر شدن زخم شده و چرخه معیوب ایجاد می شود.

دفع خون روشن در زمان دفع یا بعداز آن از دیگر نشانه های شقاق مقعد بعد از سزارین است. با دفع مدفوع سیاهرنگ(melena) باید علل دیگری را جستجو نمود.
ترشحات چرکی می تواند بعلت عفونت ثانویه شقاق مقعد بعد از سزارین ایجاد شود. گاهی در حاشیه های برجسته شقاق فیستول کوچکی سبب دفع ترشحات چرکی می شود.
بعد از زایمان خارش مقعد گاهی ایجاد می شود ولی وجود آن برای تشخیص ضرورت ندارد.
گاهی بواسیر(هموروئید) بطور همزمان با شقاق مقعد بعد از سزارین وجود دارد و وجود توام آنها دلیلی برای اقدام جراحی( لیزری با استاندارد) حتی در شقاق حاد می باشد. شقاق در ذات خود سرطان زا نیست اما خاصه در بالای 40 سالگی باید وجود همزمان آنها را در نظر داشت.

درمان شقاق مقعد بعد از سزارین

شقاق مقعد بعد از سزارین، پارگی‏های کوچک در کانال مقعدی هستند که معمولاً در طی عبور مدفوع سفت یا بزرگ بر روی بافت مقعدی ایجاد می‏شوند. شقاق مقعد بعد از سزارین شایع بوده و معمولاً بدون درمان خاصی ترمیم می‏ یابند. در بعضی از بیماران، وقتی که شقاق مقعد بعد از سزارین ترمیم نیابند این حالت مزمن می‏شود.

امروزه با توجه به عوارض مختصر و گاهاً جدی عمل جراحی شقاق مقعد بعد از سزارین كه ممكن است با بی اختیاری همراه باشد در اكثر مراكز درمانی معتبر دنیا ابتدا از درمان های مراقبتی از قبیل پماد نیتروگلیسیرین ۲/۰ درصد و یا پمادهای دیلتیازم استفاده می كنند كه میزان موفقیت آن حدود ۶۵-۶۰ درصد است. مشكلات تجویز این داروها سردرد و نیاز به مدت زمان طولانی مصرف و گاهاً عدم رضایت بیماران است. داروی دیگری كه امروزه از آن استفاده می شود سم بوتولونیوم است كه داخل عضله داخلی مقعد تزریق می شود و تأثیر آن بین ۸۵-۷۰ درصد گزارش شده است و حدود ۷۷ درصد درد و علایم بیمار برطرف شده است و از محاسن آن سرپایی بودن و بدون عارضه بودن آن است و سریعاً قابل تزریق است و نیاز به بیهوشی و بی حسی ندارد و به صورت سرپایی قابل انجام است و از معایب آن هزینه بالای دارو در ایران است.

راه نهایی درمان شقاق مقعد مزمن بعد از سزارین جراحی است كه در این عمل معمولاً قسمتی از عضله اسفنگتر داخلی قطع شده و گاهاً نیاز به برداشتن زوائد پوستی نیز می شود. طبق آمار و تحقیقات انجام شده پاسخ به درمان نیز ۹۵ درصد است و نتیجه آن نیز سریع تر است و بایستی با دقت كافی انجام شود تا از عوارض احتمالی شقاق مقعد بعد از سزارین جلوگیری شود. معمولاً جراحی اسفنگتروتومی در دست جراح ماهر عوارض شقاق مقعد بعد از سزارین بسیار كم است.

برای آشنایی با ” درمان شقاق حاد مقعد ” بر روی لینک کلیک کنید.

منبع: دکتر تاج بخش. سیمرغ. ویستا. پرشین پرشیا


غذای مناسب برای درمان یبوست

عوامل مرتبط با یبوست

بیماری هایی که می توانند باعث یبوست شوند:
بیماری های خاصی هم هستند که می توانند یبوست ایجاد کرده یا آن را تشدید کنند. اگر به بیماری MS (مالتیپل اسکلروزیس) یا بیماری پارکینسون دچار باشید، امکان دارد بیشتر در معرض خطر ابتلا به یبوست باشید. این مسئله به خصوص در مورد بیماری پارکینسون بیشتر صدق می کند. بعضی از داروهایی که برای درمان بیماری های مرتبط با یبوست تجویز می شوند می توانند بیمار را دچار یبوست کنند. به علاوه کاهش یا عدم تحرک هم می تواند یبوست را در بیماران MS یا پارکینسون بدتر کند. ورزش برای همه سودمند است و به حفظ و بهبود سلامتی دستگاه گوارش کمک می کند و کم تحرکی که اغلب اوقات زندگی این بیماران به این شکل است، در کنار مشکلات دستگاه عصبی، خطر بروز یبوست را افزایش می دهد که با غذای مناسب برای درمان یبوست می توان تا حدی مشکل یبوست را کنترل کند.

تغذیه و یبوست

همان طور که که روی برنامه چهار هفته ای خود برای برطرف کردن یبوست کار می کنید، یادتان باشد که در رژیم غذایی ما هم غذاهای مسهل وجود دارند که حرکات روده را راحتتر می کنند و هم غذاهایی وجود دارند که حرکات روده را کُند می کنند و باعث یبوست می شوند. تعادل بین میزان مصرف این غذاها باعث می شود شما نه اسهال داشته باشید و نه از یبوست عذاب بکشید. حرکات روده شما- در نبود هیچ یک از بیماری های زمینه ای که در بالا گفتیم- از غذاهایی که می خورید ناشی می شود و بازتاب رژیم غذایی شماست. خوردن بیش از اندازه و بدون تعادل بعضی غذاها می تواند باعث شود یبوست بگیرید؛ تعدادی از این غذاها عبارتند از: – برنج، به خصوص برنج سفید- نان سفید- سیب زمینی- ماهی- مرغ- بوقلمون- گوشت گاو

اگر به مقدار کافی میوه، سبزی و غلات کامل نخورید و روزانه حداقل 8 تا 10 لیوان مایعات ننوشید احتمال درگیری با یبوست بیشتر می شود. هر وقت از این قبیل خوراکی ها می خورید، در یادداشت هایتان بنویسید و مشخص کنید که چقدر میوه، سبزی یا خوراکی های دارای غلات کامل خورده اید یا چقدر مایعات نوشیده اید. غذاهایی که در لیست بالا هستند، برای پیشگیری از ابتلا به اسهال خیلی مؤثرند ولی از طرفی می توانند به طور قابل توجهی یبوست را بدتر کنند. سعی کنید، هر بار یکی از این غذاها را از غذاهایی که می خورید، حذف کنید تا بتوانید اثر هرکدام را بر دستگاه گوارش خود آزمایش کنید و یک غذایی را که می تواند به عنوان مسهل عمل کند، به رژیم غذایی تان اضافه کنید.

خوب دقت کنید و یادتان باشد که اگر به مقدار کافی مایعات ننوشید، یا از غذای مناسب برای درمان یبوست استفاده نکنید به سرعت یبوستتان بدتر می شود. وقتی غذاها و نوشیدنی هایی را که هر روز مصرف می کنید و علایمی را که پس از خوردن آنها پیدا می کنید هم یادداشت می کنید، ببینید آیا واقعاً بین 8 تا 10 لیوان در روز آب یا نوشیدنی های دیگر می نوشید یا خیر. نوشیدن یک فنجان چای یا قهوه در صبحانه شاید واقعاً قدری یبوست شما را بهتر کند! ولی آیا همین مقدار کافی است؟ سعی کنید اگر سرکار می روید، با خودتان یک بطری آب یا فلاسک ببرید و کنار دستتان بگذارید تا آب یا مایعات دیگر کنار دستتان باشد. وقتی ببینید بدنتان چقدر تشنه است حسابی تعجب خواهید کرد. وقتی با دوستانتان بیرون می روید، با هم چای یا قهوه بخورید، تا روده بزرگتان هم از این معاشرت و روابط اجتماعی سودی ببرد!

منبع: کتاب درمان بیماری های معده