نوشته‌ها

سونوگرافی شکم

سونوگرافی شکم همان تصویر برداری به وسیله ی امواج صوتی از احشاء شکم است.

اقدامات قبل از سونوگرافی شکم

برای انجام موفقیت آمیز سونوگرافی شکم از دستورالعمل پیروی کنید. شب پیش از آزمایش، از نیمه شب به بعد چیزی نخورید. این دستور حتی شامل آب، قهوه و سایر مایعات نیز هست. اگر چیزی بخورید یا بیاشامید آزمایش شما لغو می شود. مدت این آزمایش حدوداً 45 دقیقه است ولی وقت بیشتری هم برای آن در نظر بگیرید. شب قبل از سونوگرافی شکم پس از نیمه شب و در صبح روز چیزی نخورید و نیاشامید.

برای کسب نتیجه مطلوب به پرسشهای سونوگرافیست که معمولاً درباره مسایل زیر است پاسخ دهید:

  • وضعیت عمومی سلامت شما.
  • هر نوع سابقه جراحی قبلی در شکم.
  • دلیل انجام این آزمایش.
  • هر نوع سابقه سونوگرافی قبلی شکم.
  • داروهای مصرفیتان.

این پرسشها به سونوگرافیست کمک می کند تا دنبال مسایل مرتبط با بیماریتان در سونوگرافی شکم بگردد.

روش انجام سونوگرافی

به پشت بر روی یک تخت دراز کشیده و شکمتان را عریان می کنید. ژل غیر روغنی بر روی پوست شکمتان ریخته شده و متخصص سونوگرافی شکم در حالی که یک وسیله انتقال دهنده (پروب) در دست دارد کنار تخت شما می نشیند. ممکن است تصویر اعضاء بدنتان را بر روی صفحه نمایش ببینید . کاملاً طبق دستورات عمل کنید. این دستورات ممکن است، تنفس عمیق، نگه داشتن نفس عمیق، نگه داشتن نفس، و یا خوابیدن به پهلو باشد. سونوگرافیست می تواند پرسشهای شما را پاسخ بدهد ولی فقط پزشکتان می تواند نتایج سونوگرافی شکم را تفسیر کند.

توجه:

ژل به نظر خیس می رسد، ولی نگران نباشید به پوست و لباسهایتان هیچ آسیبی نمی زند. ممکن است احساس فشار کنید ،اگر احساس درد کردید به سونوگرافیست بگویید.

پیش از ترک محل، ممکن است نیاز باشد صبرکنید تا تصاویر بازبینی شوند. در اکثر موارد درست پس از اتمام سونوگرافی شکم شما می توانید بخورید و بیاشامید و به زندگی روزمره خود ادامه دهید. پزشک شما، وقتی نتایج حاضر شد، شما را مطلع می سازد.

منبع: جراحی شکم، کولونوسکوپی، سونوگرافی شکم، اسکن هسته ای، تصویر برداری از دستگاه گوارش


کنترل ریفلاکس معده درشیرخواران

در این بخش به شیوه های بررسی ریفلاکس و از بین بردن نشانه های ناشی از آن بدون بکاربردن  دارو در موارد بسیارکمیاب ریفلاکس میپردازیم که نیاز  است درهمه نوزادان و شیرخواران مبتلا به ریفلاکس معده جهت از بین بردن درد وبی تابی و کاستن از عارضه های ناشی از برگشت محتویات اسیدی معده به مری و حلق مورد توجه قرار گیرد.

در ادامه مبحث مربوط به ریفلاکس معده در نوزادان و شیرخواران لازم است به اقداماتی اشاره نماییم که رعایت ان در بیمار جهت کاهش علایم و صدمات ناشی از این اختلال لازم و کمک کننده میباشد .

1- از انجایی که محرک اصلی در ایجاد ریفلاکس در تمام سنین پر خوری و مصرف بیش از حد شیر و غذا میباشد و مبتلایان به ریفلاکس بدلیل احساس سوزش شدید در گلو وجهت خنثی کردن اسید وارد شده به گلو تمایل زیادی به خوردن مداوم شیر از خود نشان میدهند و به اصطلاح همواره گرسنه و طالب شیر به نظر میرسند . لذا کنترل میزان شیر خورانده شده به نوزاد اهمیت خاصی دارد به این ترتیب که لازم است شیردهی به این نوزادان با حجم کم و دفعات زیاد مد نظر باشد و مادر با کم کردن زمان شیردهی به نوزاد و شیردهی با فواصل کم و یا در صورتی که نوزاد شیر خشک خوار است با کمتر دادن شیر در هر وعده نسبت به مقدار استاندارد و از طرف دیگر کم کردن فواصل شیردهی در واقع تغذیه با مقادیر کم و دفعات بیشتر را جایگزین پرخوری در نوزاد نماید.

2- اصلاح وضعیت و محل خواب نوزاد بسیار مهم و برای جلوگیری از برگشت محتویات اسیدی معده به دهان و ریه ضروری میباشد به همین دلیل توصیه میشود نوزادان بر روی سطحی سفت و شیب دار خوابانده شوند به صورتی که سر نوزاد بالاتر از سینه وشکم وی قرار گیرد ( شیب ملایم 30 درجه ) که برای این منظور استفاده از تشکهای خوشخواب و سفت که بالشت در زیر ان قرار گرفته باشد تا ایجاد شیب ملایم نماید توصیه میشود . لازم به ذکر است برای این نوزادان نباید از بالشت زیر سر استفاده نمود و بالشت باید زیر تشک قرار داده شود تا قسمتی که سر نوزاد قرار میگیرد بالاتر از پاها باشد. استفاده از تشک های سفت شرایط خواباندن نوزاد به صورت دمر روی شکم را فراهم میکند.

3-از انجا که این نوزادان فقط در شرایط خوابیده روی شکم و یا ایستاده نگهداشته شده در بغل احساس ارامش دارند و در حالت خوابیده به پشت یا در سطوح صاف یا نرم دچار تشدید ریفلاکس و نهایتا” یبقراری میشوند لذا خواباندن نوزاد بروی شکم در سطوح سفت هنگامی که مادر هوشیار و در کنار نوزاد میباشد و یا خواباندن به پهلوی چپ میتواند در احساس ارامش و کاهش درد در نوزاد موثر باشد.

4- پرهیز از مصرف لبنیات گاوی و حتی گوشت گاو به علت همراهی زیاد حساسیت شیرخوار به پروتیین شیر گاو با ریفلاکس و پرهیز از مصرف محرک های ریفلاکس مانند گوجه فرنگی . شکلات . قهوه .ادویه جات تند و استعمال دخانیات توسط مادر در کاهش درد وبیقراری نوزاد موثر و اغلب لازم است.

5-از انجا که نوزادان مبتلا اغلب دچار گرفتگی دایمی بینی . سرفه های گهگاه . بسته شدن مجاری اشکی . قی کردن چشم ها و عظسه میباشند و در واقع در بیشتر موارد سرماخورده بن نظر میرسند پرهیز از مصرف داروهای سرماخوردگی . ماساژ مداوم مجاری اشکی . تمیز کردن چشم ها با پنبه اغشته به چای و تمیز کردن بینی با فین گیر یا پوار بعد از مرطوب کردن بینی با کمک بخور گرم و اسپری نمکی لازم و از اهمیت زیادی برخوردار است .

6-نوزادان مبتلا جهت بلعیدن اسید موجود در گلو و کاهش درد خود تمایل زیادی به خوردن انگشتان و مچ دست خود یا استفاده از پستانک دارند لذا با توجه به اثر ارامبخشی انها توصیه میشود به این نوزادان اجازه مکیدن انگشتان و یا پستانک داده شود تا جلوی پرخوری در نوزاد گرفته شود .

7-از انجا که نوزاد و شیرخوار مبتلا به ریفلاکس تحمل محیط های گرم و پوشانده شدن زیاد را ندارند و در صورت پوشیده شدن زیاد و در معرض گرما به شدت بی قرار و ناارام میشوند لذا رعایت دمای مناسب اطاق ( 24 تا 26 درجه سانتیگراد ) . اجتناب از قنداق کردن و استفاده از لباسهای مناسب و خنک و عدم استفاده از پتو در کاهش بی قراری او موثر میباشد  .

8- شیرخواران مبتلا به ریفلاکس تمایل زیادی به غذا خوردن پیش از 6 ماهگی داشته و معمولا” در اوایل ماه جهارم در زمان بیداری و هوسیاری از گرفتن سینه مادر یا شیشه خودداری مینمایند و گاه فقط در هنگام خواب الودگی میتوان به انان شیر داد لذا عدم وزن گیری مناسب در ماه چهارم و خوب شیر نخوردن انها باعث نگرانی و شکایت والدین  میگردد لذا در این موارد بهتر است با نظر پزشک معالج شروع تغذیه ی کمکی زودتر از ماه ششم مد نظر قرار گیرد . وبا شروع غذا خوردن علایم مربوط به ریفلاکس و شکایات ناشی از ان به طور محسوسی کاهش خواهد یافت.

9- ازانجا که این نوزادان در معرض صدمات حنجره و نای ناشی از ورود محتویات اسیدی معده به دهان هستند لذا رعایت بهداشت دهان و تمیز نگهداشتن دهان نوزاد و وسایل تغذیه همچون سرشیشه . پستانک . قاشق های غذا دهی و حتی محافظت از نوک سینه ی مادر ازاهمیت خاصی برخوردار میباشد.

10- استفاده مکرر و به اندازه ویتامین ها بخصوص ویتامین های آ و دی و نور مستقیم خورشید جهت کاهش بروز نرمی حنجره و شروع قطره اهن از ابتدای ماه پنجم بانظر پزشک معالج نیز در این نوزادان باید مد نظر باشد. در انتهای بحث لازم به ذکر میدانم موارد ذکر شده با نظر پزشک معالج در تمام نوزادان  و شیرخواران مبتلا به ریفلاکس معده اعم از خفیف یا شدید با یا بدون استفاده از داروهای تجویز شده توسط پزشک میتواند در کاهش علایم بیماری و کنترل درد و بی قراری در کودک موثر باشد.


رفلاکس معده درنوزاد

[sbu_post_image]

از شایع‌ترین بیماری‌های گوارشی در کودکان می‌توان به رفلاکس معده به مری اشاره کرد که در همه سنین دیده می‌شود. رفلاکس به بیان ساده یعنی بازگشت اسید و محتویات معده به سمت مری.

رفلاکس شیرخوارگی

رفلاکس شیرخوارگی نوعی از رفلاکس است که به صورت فیزیولوژیک و طبیعی در شیرخواران زیر دو سال مشاهده می شود، از ماه های اول تولد شروع می شود، در چهار ماهگی به اوج می رسد و بیشتر تا پایان یک سالگی بهبود می یابد. گاهی علت ارثی و ژنتیکی دارد و در کل خیلی نگران کننده نیست.در نوزادانی که به این عارضه مبتلا هستند بهتر است تعداد وعده‌ها بیشتر شود و در هر وعده کودک شیر کمتری بخورد.

تشخیص بیماری رفلاکس

در سنین مختلف علائم متفاوت است. رفلاکس در شیرخواران به صورت برگشت شیر به دهان و خروج شیر از کناره دهان است، علائم دیگر عبارتند از: کاهش وزن، بیقراری، حالت تهوع، خودداری از شیر خوردن، حالت خفگی، درد قفسه سینه و خم کردن سر و گردن به عقب.علائم تنفسی رفلاکس می تواند با وقفه تنفسی (در سنین نوزادی)، گرفتگی صدا، سرفه مزمن و تنگی نفس ظاهر شود. همچنین رفلاکس می تواند موجب تشدید حملات آسم، سینوزیت و عفونت گوش میانی شود.
بیشتر تشخیص این بیماری با شرح حال و معاینه مطرح می شود و در صورت لزوم از روش های تصویر برداری و اندازه گیری PH مری و در صورت مزمن شدن این بیماری، از آندوسکوپی برای بررسی عوارض استفاده می شود.اگر این عارضه در نوزاد شدید باشد، برای تشخیص بیماری و انجام اقدامات درمانی لازم است که نوع اسید معده نیز مورد آزمایش قرار گیرد.
البته باید توجه داشت اگر بالا آوردن شیر در نوزادان ناشی از رفلاکس نباشد، می‌تواند نشانه ابتلا به یک بیماری عفونی یا نوعی حساسیت غذایی باشد که معمولا در چنین حالتی این وضعیت بلافاصله پس از خوردن غذا اتفاق نمی‌افتد و چند ساعت پس از خوردن شیر، نوزاد به چنین وضعیتی مبتلا می‌شود.

درمان غیردارویی رفلاکس

اساس درمان رفلاکس، اقدامات حمایتی و اصلاح روش تغذیه است که با کاهش حجم شیر و از طرف دیگر با افزایش نوبت های شیردهی و غلیظ تر کردن شیر یا غذای شیرخوار امکان پذیر است.اضافه کردن یک قاشق سرلاک برنج به هر پیمانه شیر می تواند موجب تغلیظ شیر و کاهش رفلاکس شود.در نوزادانی که به این عارضه مبتلا هستند بهتر است تعداد وعده‌ها بیشتر شود و در هر وعده کودک شیر کمتری بخورد.این کار مانع از پر شدن کامل معده می‌شود و احتمال این که به دلیل نقص در عملکرد دریچه بین مری و معده، بخشی از شیری که نوزاد خورده است از معده وارد مری می‌شود به مراتب کمتر خواهد بود.

در اغلب موارد این عارضه نیازمند اقدامات یا درمان‌های جدی نیست و اگر وضعیت نوزاد از نظر وزن‌گیری مناسب باشد به این معنی است که این وضعیت با رشد کودک بهبود خواهد یافت.گاهی قبل از دارو درمانی، یک دوره آزمایشی شیرخشک کم آلرژی توصیه می شود تا بتوان حساسیت به پروتئین شیر را از رفلاکس تشخیص داد.در نوزادانی که به پشت می‌خوابند این عارضه تشدید می‌شود، چراکه این وضعیت به دریچه مری فشار آورده و در نتیجه موجب برگشت اسید معده می‌شوددر سنین بالاتر، توصیه به مصرف نکردن نوشیدنی های اسیدی مانند نوشابه، آبمیوه ها، قهوه و چای و همچنین حذف شکلات، نعناع و گوجه از رژیم غذایی می تواند در کاهش رفلاکس موثر باشد.درباره افراد چاق باید گفت که کاهش وزن در بهبود بیماری آنها نقش دارد.معمولا وضعیت نشسته، خوابیده به پهلو یا وضعیت خوابیده به پشت رفلاکس را در شیرخواران تشدید می کند، ولی در وضعیت خوابیده به شکم، رفلاکس کمتر مشاهده می شود.
در نوزادانی که به پشت می‌خوابند این عارضه تشدید می‌شود، چراکه این وضعیت به دریچه مری فشار آورده و در نتیجه موجب برگشت اسید معده می‌شود.
اگرچه رفلاکس یک بیماری است که در وضعیت شدید نیازمند مراقبت و درمان‌های پزشکی است، اما با گذشت زمان و تغییر در شیوه تغذیه و رشد کودک این وضعیت از بین می‌رود.

دارو درمانی رفلاکس

علی‌رغم این که رفلاکس در روند رشد نوزادان اختلالی را ایجاد نخواهد کرد، بهتر است برای کاهش درد و عوارض ناشی از این بیماری، در کوتاه‌مدت نوزاد تحت درمان‌های دارویی قرار گیرد.
در مواردی که بر اثر رفلاکس عارضه ای برای بیمار پیش آید می توان سراغ داروها رفت که از میان آنها می توان به آنتی اسیدها و مهارکننده های ترشح اسید اشاره کرد.