نوشته‌ها

سوزش پشت جناغ سینه

[sbu_post_image]

در سوزش پشت جناغ سینه، شما حس می کنید انگار قفسه سینه تان آتش گرفته است. خوردن داروهای آنتی اسید (ضد اسید معده) فقط مدت کوتاهی اثر می کنند و کمی بعد درد دوباره حمله می کند. هنگام غذا خوردن مشکل دارید، نمی توانید کارهای روزانه تان را انجام دهید و خوب بخوابید. به نظر می رسد. سوزش سردل عبارت خیلی ساده ای است و نمی تواند به خوبی بیانگر مشکلاتی باشد که شما از آن ها عذب می برید. امکان دارد شما به عارضه ریفلاکس معده به مری دچار باشید که در پزشکی به اختصار به آن GERD می گویند که مخفف Gastro Esophageal Reflux Disease است و سوزش سر دل که سوزش پشت جناغ سینه تعبیر صحیح تر آن است، یکی از علایم اصلی ریفلاکس معده به مری است. این حالت وقتی بروز می کند که غذایی که می خورید که اغلب با شیره های گوارشی در معده مخلوط شده، مسیرش را بر عکس می کند و به جای اینکه به طرف جنوب برود، به سمت شمال بر می گردد. به عبارتی در عوض اینکه به سمت پایین دستگاه گوارش، به طرف روده کوچک حرکت کند، به سمت بالا و به طرف مری حرکت می کند.

مری همان لوله ای است که دهان شما را به معده تان مرتبط می کند. وقتی عضلاتی که دریچه بین مری و معده را کنترل می کنند درست عمل نکنند، این حالت ناخوشایند ایجاد می شود. این دریچه اِسفَنکتِر مری نام دارد که یک عضله حلقوی می باشد و در قسمت تحتانی مری قرار گرفته است. در حالت طبیعی، وقتی غذا از مری عبور می کند به اسفنکتر مری، مقدار معینی فشار وارد می شود تا کامل بسته شود و غذا دوباره وارد مری نشود. اگر اسفنکتر، به موقع و پس از عبور غذا از آن، کاملاً بسته نشود، امکان دارد غذایی که تا اندازه ای هضم شده به سمت بالا پس بزند و وارد مری شود. غذایی که تا اندازه ای هضم شده و به طرف مری بر می گردد، غذای ترش شده می نامند.

سوزش پشت جناغ سینه و ریفلاکس معده به مری

گاهی اوقات ترش کردن غذا می تواند اسیدی باشد و باعث احساس سوزش شود که عبارت سوزش پشت جناغ سینه یا سوزش سردل هم به خاطر همین عارضه به کار می رود و گاهی احساس می کنید که جایی نزدیک قلبتان می سوزد ولی در واقع این سوزش مربوط به قلب نیست. این احساس معمولاً در معده شروع می شود و تا زیر استخوان جناغ و وسط و بالای قفسه سینه می رسد. امکان دارد درد و سوزش با خم شدن شروع یا بدتر شود.

در 95 درصد از افراد، درجاتی از ریفلاکس پس از غذاخوردن ایجاد می شود ولی معمولاً علایم ندارد با این حال، در حدود 60 میلیون نفر علایم آزار دهنده یا دردناک ریفلاکس را دارند. از این تعداد، بین 6 تا 10 درصد، هر روز به نوعی علایم ریفلاکس معده به مری دارند. به همین خاطر است که در تلویزیون، انواع و اقسام برنامه ها و آگهی برای درمان سوزش پشت جناغ سینه پخش می شود. اما رویکرد ما در اینجا متفاوت خواهد بود. ما از چیزی استفاده خواهیم کرد که من آن را درمان رایگان سوزش پشت جناغ سینه می نامیم. این درمان شامل تغییرات در رژیم و عادات غذایی و سبک زندگی است که شما می توانید بدون اینکه مجبور باشید چیزی بخرید، خودتان را با آن سازگار کنید.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


علل ریفلاکس معده

سوزش سر دل تنها علامت ریفلاکس معده به مری نیست. این علامت برای مردم شناخته شده تر است. سوزش سر دل علل و علایم دیگری هم دارد ولی چون خیلی از مردم با آن ها آشنا نیستند ممکن است نادیده شان بگیرند و ندانند که امکان دارد این حالات به خاطر ابتلا به عارضه ریفلاکس معده به مری باشد. این علایم عبارتند از:

  • صاف کردن مکرر گلو
  • سرفه های مکرر که شب ها وقتی دراز می کشید هم بروز می کنند.
  • خشونت یا گرفتگی صدا
  • احساس اینکه وقتی می خواهید قورت بدهید، چیزی در بالای قفسه سینه یا گلوی تان گیر کرده است.
  • درد قفسه سینه که به بیماری قلبی ربطی ندارد- اسم، برونشیت یا عفونت ریه عود کننده
  • ظاهر شدن لک روی دندان ها یا بوی بد دهان

علل ریفلاکس معده به مری و سوزش پشت جناغ

دو عامل اصلی به بروز سوزش پشت جناغ کمک می کنند: کامل بسته نشدن دریچه بین مری و معده (اسفنکتر مری) و اسیدی بودن غذاهایی که به سمت مری پس می زنند (تصویر شماره 1-4). اگر حس می کنید این مشکل را دارید، کار عاقلانه این است که به پزشک مراجعه و درباره عوامل احتمالی این مشکل ناراحت کننده با او صحبت کنید. علاوه بر این فاکتورهای معمول دارد: خم شدن یا بلند کردن اجسام سنگین هم علائم ریفلاکس معده را بدتر کند. سیگار کشیدن هم می تواند اسید معده را بیشتر کند و هم باعث شود اسفنکتر مری کاملاً بسته نشود و به این ترتیب هر دو عامل اصلی را ایجاد کند. این هم یک دلیل دیگر برای ترک سیگار.

اسفنکتر مری کامل بسته نمی شود. سوزش پشت جناغ می تواند دلایلی متعدد داشته باشد که عبارتند از:

  • چاقی: چاقی و داشتن اضافه وزن یکی از اصلی ترین عوامل خطرساز ابتلا به ریفلاکس معده است. به خصوص اگر شاخص توده بدنی شما (BMI) بیشتر از 30 باشد، این خطر بیشتر خواهد بود. اضافه وزن و چاقی موجب می شود که به عضلات اسفنکتر مری بیش از مقدار لازم فشار وارد شود و در نتیجه عضلات به سختی می توانند پس از اینکه شما غذا را می بلعید، این درگاه را کاملاً بسته نگه دارند.
  • کند شدن تخلیه معده: در حالت طبیعی، وقتی غذا خوردن می شود، معده غذایی را که قدری هضم شده از خود بیرون می راند و روانه روده کوچک می کند تا روند هضم در آنجا ادامه یابد. اگر سرعت این تخلیه کم باشد، غذاها و مایعات در معده باقی می مانند و بعد به طرف بالا بر می گردند و وارد مری می شوند. اگر غذا خیلی چرب باشد یا فرد دیابت داشته باشد یا داروهای خاصی مصرف کند، امکان دارد تخلیه معده کند شود و با تأخیر صورت گیرد. 
  • داروهایی که پزشک تجویز می کند و آنهایی که بدون نسخه هم می توان تهیه کرد: داروهای متعددی هستند که مانند مانعی جلوی عملکرد صحیح معده را می گیرند و می توانند باعث شوند تخلیه معده به کندی و با تأخیر انجام شود. آنتی هیستامین ها، داروهای مسدودکننده کانال کلسیم و بقیه داروهای ضدفشار خون، ضد افسردگی های سه حلقه ای (تری سیکلیک) و داروهای ضداسهال از جمله این داروها هستند.
  • بارداری: حدود 40 درصد از زنان باردار در هر سه ماهه بارداری از ریفلاکس معده شکایت می کنند. در دوران حاملگی فشار بیشتری روی معده وارد می شود و افزایش هورمون پروژسترون طی بارداری باعث می شود که عضلات اسفنکتر مری شل شوند.
  • فتق هیاتال: فتق، حالتی است که در آن بخشی از یک قسمت از بدن بیرون می زند و به داخل قسمت دیگری نفوذ می کند. فتق معمولاً به دلیل ضعف بافتی یا فشار بیش از حد حاصل از فعالیت های فیزیکی شدید ایجاد می شود. در فتق هیاتال، بخشی از معده به دیافراگم فشار وارد می کند- دیافراگم عضله ای است که فضای قفسه سینه شما را از شکم جدا می کند- و این فشار بی جا و بیش از اندازه در جایی که دریچه بین مری و معده قرار گرفته وارد می شود. در واقع این بافت بیرون زده معده به اسفنکتر مری فشار وارد می کند، آن را جابجا می کند و می تواند موجب بروز ریفلاکس معده شود یا بدترش کند و در واقع از علل و علایم ریفلاکس و سوزش سر دل است.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


علت اسیدی شدن معده چیست؟

احساس سوزشی که بیماران مبتلا به ریفلاکس دارند به خاطر محتویات اسیدی معده یا غذای ترش شده است. علل احتمالی اسیدی شدن معده عبارتند از:

  • ناکافی بودن بزاق

بدن شما باید هر روز در حدود یک لیتر بزاق بسازد، این یکی از کارهایی است که بدن برای خنثی کردن اسید معده انجام می دهد. اگر بزاق به مقدار کافی ساخته نشود، احتمال دارد شما به یکی از اختلالات غدد بزاقی دچار باشید یا شاید داروهایی مصرف می کنید که ایجاد اختلال در تولید بزاق، یکی از عوارض جانبی آن هاست. تعداد اندکی از این داروها عبارتند از آنتی هیستامین ها، داروهای ضداسهال و داروهای ضدافسردگی سه حلقه ای (تری سیکلیک).

  • غذاهای اسیدی کننده محتویات معده

بعضی از غذاها و نوشیدنی ها می توانند باعث اسیدی شدن معده و بروز ریفلاکس شوند یا آن را بدتر کنند. غذاها و نوشیدنی هایی که باید برای جلوگیری از اسیدی شدن معده از رژیم غذایی خود حذف کنید عبارتند از:

مایعات اسیدی شامل: – سس های سالادی که سرکه دارند، – نوشابه های گازدار- آب پرتقال و آب بقیه مرکبات- آب گوجه فرنگی
غذاهایی که حاوی اسید هستند: – مرکبات- غذاهایی که ماده اصلی تهیه ان ها گوجه فرنگی است مانند سس گوجه و پیتزا- غذاهای چرب- غذاهای سرخ شده- سیر- پیاز
غذاهای و نوشیدنی هایی که باعث می شوند عضلات اسفنکتر مری شل شوند: – شکلات- قرص نعنا- کافئین
عوامل دیگر: – سیگار کشیدن

نوشیدنی های حاوی کولا، آب پرتقال، آب گوجه فرنگی و سس های سالادی که سرکه دارند، به طور ذاتی موادی اسیدی هستند که می توانند باعث بروز ریفلاکس شوند و از علت اسیدی شدن معده باشند. غذاهای اسیدی دیگر به خصوص مرکبات، غذاهایی که ماده اصلی تهیه آن ها گوجه فرنگی است مانند سس گوجه و پیتزا، غذاهای چرب یا سرخ شده و ادویه دار، سیر و پیاز نیز نمی توانند ریفلاکس ایجاد کرده یا آن را تشدید کنند. همین طور، شکلات و نوشیدنی هایی که کافئین یا الکل دارند و غذاهایی که طعم نعنا دارند مانند قرص های نعنا هم می توانند روی عضلات اسفنکتر مری اثر بگذارند و آن را شل کنند و موجب شوند که کامل بسته نشود و به این ترتیب غذاها به داخل مری پس بزنند.

نوشیدن الکل یکی از عوامل مهمی است که ریفلاکس را بدتر می کند و از علت اسیدی شدن معده است. هرگز الکل ننوشید. نوشیدن این مایع مضر و خالی از هرگونه ماده مغذی، فقط خطرناک است و هیچ فایده ای برای بدن ندارد. نوشیدن الکل هرگز و تحت هیچ شرایطی برای هیچ کسی توصیه نمی شود.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


علایم ریفلاکس معده

اگر دیدید که شما با یکی از علایم زیر همراه شده باید به پزشک متخصص ریفلاکس معده و سوزش سر دل مراجعه کنید:

  • تهوع و استفراغ
  • اشکال در بلع یا درد هنگام بلع
  • کاهش وزن بیش از 3/5 تا 5 کیلو عرض 3 ماه
  • خون بالاآوردن
  • اگر بیش از 10 سال است که همچنان علایم ریفلاکس معده دارید.
  • علایمی که بیش از چند ماه طول کشیده اند و به تغییر رژیم غذایی و داروهای بدون نسخه مثل اومپرازول، رانیتیدین یا فاموتیدین جواب نداده اند.
  • اگر مرد و سفید پوست هستید و سنتان بیش از 45 سال است و 10 سال یا بیشتر است که علایم دارد.
  • به دلیل خطر بروز عارضه ای به نام مِری بارِت
  • (بعد از چند سال که مری به طور دایم با اسید معده در تماس باشد، به تدریج تغییراتی در آن ایجاد می شود که دیواره آن شبیه معده می سازد) این وضعیت را اصطلاحاً مری بارت (Barrett) می نامند، زیرا اولین بار دکتری به نام بارت آن را کشف کرد. این عارضه می تواند به سرطان مری منجر شود به همین خاطر باید مورد بررسی پزشکی قرار گیرد.
  • سابقه سرطان مری یا معده در خانواده
  • اگر چهار هفته گذشته و همچنان علایم ریفلاکس معده دارید.

تست تشخیص ریفلاکس

اگر همه ملاحظات تغذیه ای را رعایت کرده اید و عادات غذایی وسبک زندگی تان را اصلاح کرده اید- شامل کاهش وزن و ترک سیگار- ولی هنوز علایم ریفلاکس معده دست از سرتان برنداشته اند، وقت آن رسیده که یادداشت های خود را بردارید و سراغ پزشک متخصص بروید و از او کمک بخواهید. البته با این کار برنامه شما بیش از 4 هفته طول خواهد کشید. ولی حداقل مشخص خواهد شد که تغییرات رژیم غذایی و اصلاح عادات غذایی و سبک زندگی به شما کمکی نکرده اند و این اطلاعات برای پزشک مفید است. در ابتدا، پزشک چند تست تشخیصی برای شما می نویسد. معمولاً چهار تست هستند که به طور کلی برای ریفلاکس انجام می شوند:

  • تجویز داروهای مهارکننده پمپ پروتون: داروهای مهار کننده پمپ پروتون، از ترشح اسید در معده جلوگیری می کنند. وقتی علایم هشداردهنده و زنگ خطر های این عارضه در کار نباشد، بیمار باید تحت نظر پزشک 2 تا 4 هفته دارویی از این نوع بخورد. مثلاً داروی اومپرازول. اگر با این کار علایم بیمار بهتر شوند، تجویز این دارو هم یک تست تشخیصی خوب و هم یک درمان مناسب است.
  • آندوسکوپی و نمونه برداری از معده: اگر بیمار علایم هشدار دهنده ای را که گفتیم داشته باشد و یا علایم ریفلاکس معده با وجود درمان از بین نرفته باشند، پزشک توصیه می کند که این تست انجام شود.

آندوسکوپ یک لوله باریک و انعطاف پذیر است که دوربینی در نوک آن قرار دارد. برای انجام آندوسکوپی، باید راحت باشید و به پهلوی چپ دراز بکشید. به گلوی شما یک اسپری بی حس کننده می زنند تا چیزی احساس نکنید. همچنین یک قطعه کوچک محافظ در بین دندان های شما قرار داده می شود تا دندان هایتان آسیب نبینند و دندان های شما هم به آندوسکوپ صدمه نزنند. وقتی آماده باشید، پزشک آندوسکوپ را روی زبان شما قرار داده و آن را به سمت گلو می برد و از شما می خواهد که آن را قورت دهید، با این کار مری باز شده و آندوسکوپ داخل آن می شود. به این ترتیب پزشک می تواند به طور مستقیم مری، معده و قسمت فوقانی روده کوچک شما را ببنید. طی آندوسکوپی یک پرستار به طور دائم مراقب شما خواهد بود و با یک ساکشن (مانند وسیله ای که در دندان پزشکی وجود دارد) بزاق شما را که در دهانتان جمع شدن بیرون می کشد. وقتی که سر آندوسکوپ وارد معده شد، از طریق یک لوله که در آندوسکوپ قرار دارد، معده باد می شود تا داخل آن بهتر دیده شود. در صورت مشاهده موارد مشکوک به ریفلاکس ، پزشک ممکن است از معده نمونه برداری (بیوپسی) کند که این کار اصلاً درد ندارد. وقتی که کار پزشک تمام شد آندوسکوپ را بیرون می کشد.

  • عکس برداری از دستگاه گوارش فوقانی: امروزه عمدتاً آندوسکوپی جایگزین این روش ها شده ولی در موارد خاص، عکس برداری با اشعه ایکس هم می تواند در تشخیص ریفلاکس معده به پزشک کمک کند.
  • بررسی 24 ساعته PH مری: اگر علیرغم درمان باز هم علایم ریفلاکس بر طرف نشوند، انجام این تست می تواند مشخص کند آیا شما به ریفلاکس اسیدی مبتلا هستید یا به غیر اسیدی این بیماری دچار شده اید. امکان دارد بیماران با وجود کنترل علل اسیدی شدن محتویات معده باز هم دچار علایم مشخص و بارز سوزش سر دل باشند چرا که محتویات غیر اسیدی معده به داخل مری ان ها بر می گردند.

این تست مشخص می کند که آیا داروهای ضداسید معده جواب می دهند یا خیر. شاید شما همچنان علایم ریفلاکس معده غیر اسیدی داشته باشید و باید دقیقاً بدانید آیا تغییرات و اصلاحاتی را که پیشنهاد کردیم در سبک زندگی و عادات غذایی خود اِعمال کرده اید یا نه یا همان رویه ی قبلی را از سر گرفته اید. حتی ممکن است علی رغم رعایت همه نکاتی که گفتیم باز هم  علایم این بیماری وجود داشته باشید. در این صورت باید این مشکلات را با پزشکتان در میان بگذارید. احتمالاً پزشک با توجه به نتایج این تست ها درمان را شروع می کند. امکان دارد دارو تجویز کرده یا در موارد شدید جراحی را توصیه کند.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


درمان ریفلاکس

[sbu_post_image]

ریفلاکس و علایم همراه آن مانند سوزش سر دل مشکل آزار دهنده و ناراحت کننده ایست که خیلی ها از آن رنج می کشند ولی خطرناک نیست. بسیاری از بیماران با دنبال کردن برنامه چهارهفته ای تغییر رژیم غذایی و اصلاح سبک زندگی بهتر می شوند. برای کسانی هم که به این درمان ریفلاکس و سوزش سر دل جواب نمی دهند، دارو درمانی و درمان های جراحی مؤثری وجود دارند. با این حال بدانید که علایم می توانند نشانه های وجود مشکلات جدی تری باشند که ممکن است به سرطان معده یا مری منجر شوند. برنامه غذایی برای خلاصی از ریفلاکس را امتحان کنید ولی اگر جواب نداد یا اگر یکی از آن زنگ خطر به صدا در آمد، معطل نکنید و برای تشخیص و درمان دقیق تر حتما به پزشک مراجعه کنید.

در ریفلاکس اسید معده شما حس می کنید انگار قفسه سینه تان آتش گرفته است. خوردن داروهای آنتی اسید (ضد اسید معده) فقط مدت کوتاهی اثر می کنند و کمی بعد درد دوباره حمله می کند. هنگام غذا خوردن مشکل دارید، نمی توانید کارهای روزانه تان را انجام دهید و خوب بخوابید.

روش های درمان ریفلاکس

درمان دارویی

داروهایی مانند اومپرازول یا رانتیدین می توانند در کاهش علایم ریفلاکس معده شما مؤثر باشند. اکثر این داروها در موارد خفیف این بیماری اثر می کنند. اگر علایم شدید باشند ممکن است پزشک داروهای دیگر هم تجویز کند. داروهای مهار کننده پمپ پروتون اصلی ترین داروهایی هستند که در درمان دارویی ریفلاکس به کار می روند. پزشکان آن ها را برای بیمارانی تجویز می کنند که آندوسکوپی دستگاه گوارش فوقانی نشان داده که قسمت پایینی مری آنها التهاب دارد. همچنین مهار کننده های پمپ پروتون برای کنترل علایم مزمن این بیماری و سوزش سر دل  هم تجویز می شوند.

درمان جراحی

ممکن است در بعضی بیمارانی که به دارو درمانی جواب نداده اند، اعمال جراحی خاصی برای درمان سوزش سر دل مد نظر قرار گیرد. یکی از انواع جراحی برای درمان ریفلاکس به این شکل است که دریچه بین مری و معده را تنگ می کنند تا کنترل علل اسیدی شدن محتویات معده و جلوگیری از برگشت آنها به داخل مری بهتر و مؤثرتر انجام شود.

برای آشنایی با ” عوارض ریفلاکس اسید معده ” بر روی لینک کلیک کنید.

منبع: کتاب درمان بیماری های معده


علل سوء هاضمه

وارد شدن اسید معده به انتهای مری منجر به سوزش سرمعده (ترش کردن) می شود که اصطلاحاً به آن ریفلاکس معده به مری می گویند. اگر تغییر در نحوه زندگی برای درمان ریفلاکس مؤثر واقع نشود باید از داروهای کاهنده اسید معده استفاده نمایید.
در موارد شدید، ریفلاکس می تواند به بخش های انتهایی مری آسیب برساند و بیمار باید برای درمان در بیمارستان بستری شود.

یکی از علت های مهم دیگر سوء هاضمه زخم های معده و اثنی عشر می باشند (گرچه نسبت به ریفلاکس معده به مری کمتر اتفاق می افتند.) این زخم ها می توانند در هر جایی از بخش های فوقانی دستگاه گوارش ایجاد شوند اما معمولاً در معده و یا چند سانتی متر از ابتدای روده کوچک که به آن اثنی عشر یا دوازدهه گفته می شود بروز می کنند. از لحاظ پزشکی زمانیکه یک بخش کوچکی از بافت، لایه های فوقانی خود را از دست می دهد زخم ایجاد می شود. بنابراین یک شکل سوراخ سوراخ یا دندانه دندانه به وجود می آید. زخم های معده یا اثنی عشر شبیه به زخم هایی هستند که در دهان ایجاد می شوند با این تفاوت که این زخم ها عمیق تر بوده و دیرتر بهبود می یابند. به زخم های معده و اثنی عشر اصطلاحاً اولسر پپتیک گفته می شود. کلمه پپتیک از پپسین یعنی آنزیمی که به تجزیه و هضم غذا در معده کمک می کند مشتق شده است.

علایم زخم های معده و اثنی عشر

برجسته ترین علامتی که به زخم های معده و اثنی عشر بروز می کند درد در ناحیه مرکزی بالای شکم می باشد. غالباً این درد سوزشی توصیف می شود و ممکن است در هر زمان اتفاق افتد، گرچه در زمان صرف غذا بیشتر بروز می کند. علایم زخم معده و اثنی عشر شبیه هم می باشند اما زخم اثنی عشر که در ساعات اولیه صبح منجر به درد می شود با نوشیدن مقداری شیر تسکین می یابد. زخم های معده ممکن است بعد از مصرف غذا ایجاد درد نمایند که شخص دچار حالت تهوع و یا استفراغ نیز می شود. یکی از ویژگیهای مهم درد معده این است که شخص می تواند محل دقیق درد را نشان دهد در حالیکه درد در بیماری های دیگر منتشر می شود و جای ثابتی ندارد. چنانچه به زخم معده یا اثنی عشر مبتلا هستید علایم گاهی بروز می کنند و گاهی اوقات برطرف می شوند. شما ممکن است چند هفته هیچ دردی نداشته باشید و یا هر روز دچار درد شوید.

منبع: کتاب سوء هاضمه