نوشته‌ها

هپاتیت ویروسی C

ویروس هپاتیت C در سال 1989 شناسایی شد. ویروس این بیماری با ژنوم RNA و عضوی از خانواده ی فلاوی ویریدا (Flaviviridae) و از طریق تماس با خون (از جمله از راه تماس جنسی در صورت مخلوط شدن خون دو شریک جنسی) قابل انتقال است. این ویروس از راه جفت نیز انتقال می یابد. هپاتیت C ممکن است فرم مزمن بیماری را ایجاد کند که به سیروز خاتمه می یابد. بیماری ممکن است به مدت 10 تا 20 روز بدون نشانه باقی بماند. چنان چه بیماران مبتلا به نوع C دچار نوع A یا B این بیماری نیز بشنوند، مستعد ابتلا به نوع شدید این بیماری خواهند بود، از این رو باید تمام مبتلایان به هپاتیت C چنان چه بر ضد نوع A و B ایمن نشده اند، واکسن این دو نوع بیماری را دریافت نمایند. این افراد همچنین نباید الکل مصرف کنند. ترکیبی از اینترفرون و داروی ضد ویروس ریباویرین می تواند سطوح ویروس C (HCV) را به میزان غیر قابل شناسایی برساند.

هپاتیت ویروسی C به صورت مزمن در 170 میلیون نفر از جمعیت جهان شناسایی شده است. ویروس نوع C از راه تزریق داروهای وریدی، تماس شغلی با خون و نیز کار درواحدهای دیالیز خونی (همودیالیز) انتقال می یابد. اگر چه شیوع هپاتیت C ناشی از تزریق خون به دلیل غربالگری خون اهدا شده کاهش یافته است، شیوع آن تا اوایل دهه ی 1990 در همان حد باقی ماند و پس از آن به موازات کاهش تعداد مصرف کنندگان داروهای تزریقی تا میزان 80% کمتر شد. بیش از 20% جمعیت در بعضی از شهرای کشور مصر، آلوده به ویروس نوع C هستند و این میزان شیوع، غیر عادی است. HCV عامل 20% از موارد هپاتیت حاد تک گیر و 40% از بیماری های مزمن کبدی و شایع ترین علت نیاز به پیوند کبد محسوب می شود و سالانه به مرگ 8000 تا 10000 نفر در ایالات متحده می انجامد. استنشاق کوکائین از راه بینی و با استفاده از یک وسیله مشترک، عامل خطرزای بالقوه ای برای آلودگی به HCV است، اگر چه 10 تا 15 درصد بیماران مبتلا به نوع C حاد یک منبع جنسی بالقوه برای عفونت را داشته اند، اکثر مطالعات موفق به اثبات انتقال جنسی این ویروس نشده اند. احتمال انتقال جنسی و انتقال در زمان تولد، حدود 5% برآورد می شود. به نظر می رسد انتقال از راه تماس جنسی ، محدود به افرادی است که شرکای جنسی متعدد دارند یا مبتلا به بیماری های مقاربتی هستند و در افراد دارای شریک جنسی ثابت نادر است. تغذیه نوزاد با شیر مادر، احتمال انتقال آلودگی HCV از مادر آلوده به نوزدان را افزایش نمی دهد.

علایم

دوره کمون هپاتیت سی، 15 تا 160روز (به طور متوسط 7 هفته است). علایم بالینی نوع ویروسی C نیز همان علایم ابتدایی این بیماری حاد ویروسی مانند بی اشتهایی، تهوع، استفراغ، خستگی، احساس ناخوشی، درد مفاصل و عضلات، سردرد، ترس از نور، گلودرد، سرفه و زکام هستند که 1 تا 2 هفته قبل از شروع زردی بروز می کنند. اغلب در کودکان علایمی دیده نمی شود. اگر چه علایم هپاتیت ویروسی C در شروع بیماری خفیف تر است، در اکثر موارد موجب بروز بیماری مزمن کبدی می شود. افرادی که قبل از سال 1992 سابقه ی انتقال خون داشته اند و افراد مبتلا به اختلال انعقادی خون، مانند هموفیلی و کسانی که قبل از سال 1987، عوامل انعقادی دریافت کرده اند و کودکان مبتلا به نارسایی کلیه که به دیالیز نیاز دارند در خطر ابتلا به هپاتیت C هستند.

نکته:

هپاتیت ویروسی C واکسن ندارد. افرادی که در خطر این نوع بیماری ویروسی هستند باید به طور منظم از نظر ابتلا به آن کنترل شوند و افراد مبتلا به نوع ویروسی C باید به دقت از نظر علایم هپاتیت مزمن و نارسایی کبد مورد پایش قرار گیرند.

تشخیص هپاتیت ویروسی C

آنتی بادی (پادتن) هپاتیت C، ممکن است بر خلاف آنتی بادی نوع ویروسی A و B در خون مبتلایان به هپاتیت ویروسی C یافت نشود زیرا HCV می تواند در بدن مخفی شود. تشخیص اختصاصی هپاتیت ویروسی C از نظر سرولوژیک، با ردیابی anti- HCV در سرم صورت می گیرد. از این رو در موارد مشکوک به عفونت با HCV باید از آزمایش های عملکرد کبد مثل ALT (آلانین آمینوترانسفراز) و AST (اَسپارتات آمینوترانسفراز) استفاده کرد. هر چه میزان این آنزیم ها در خون بالاتر باشد، شدت بیشتر التهاب کبدی اثبات می شود. اندازه گیری بیلی روبین خون نیز به تشخیص کمک می کند و بالا بودن آن، نشانه دهنده ی کاهش توانایی کبد برای پاکسازی این ماده از خون است.

گاهی برای تشخیص قطعی باید از نمونه برداری (بیوپسی) کبد استفاده کرد. بیوپسی کبد، تنها راه تشخیص قطعی هپاتیت ویروسی C است و به تشخیص سایر بیماری های کبدی (مانند سرطان کبد) نیز کمک می کند. برای انجام نمونه برداری کبد، سوزن نازک مخصوصی داخل کبد می شود و نمونه تهیه شده، در زیر میکروسکوپ مورد بررسی قرار می گیرد. برای نمونه برداری از کبد، ابتدا محل انجام بیوپسی، با داروی بی حسی موضعی بی حس می شود. نمونه برداری از کبد، فقط چند دقیقه طول می کشد و پس از آن بیمار باید 4 تا 8 ساعت بی حرکت دراز بکشد تا خونریزی کبد روی ندهد.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” علایم و نشانه های هپاتیت ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه هپاتیت مطالعه فرمایید.

منبع: کتاب راهنمای پزشکی خانواده – بیماری های کبد و مجاری صفراوی


هپاتیت ویروسی D

عامل ایجاد هپاتیت ویروسی D، ذره (particle) هیبرید 36 نانومیکرونی (عامل دلتا)ی همراه با غشای HBsAg است. بیماری تنها در افراد مبتلا به نوع B و به صورت همراه با آن ایجاد می شود. تکثیر ویروس این بیماری D (HDV) متکی به تکثیر HBV است و به طور مستقل قابل تکثیر نیست. بیماری هپاتیت D معمولاً به فرم مزمن تبدیل می شود. ویروس نوع D در تمام دنیا یافت می شود و در حوزه ی مدیترانه، خاورمیانه و قسمت هایی از آمریکای شمالی، بومی (اندمیک) است.

علایم

دوره کمون هپاتیت D مانند نوع B است و علایم عمومی این بیماری مانند خستگی، درد شکم و زردی وجود دارند. هپاتیت D ممکن است به صورت عفونت اضافی در افراد مبتلا به عفونت مزمن HBV ایجاد شود. عفونت توام HBV – HDV به صورت بیماری حاد و شدیدتر و با احتمال خطر بالاتر (2 تا 20 درصدی) ایجاد نارسایی حاد کبد در مقایسه با آلودگی صِرف با HBV روی می دهد. معمولاً حاملان مزمن HBV که HDV را اکتساب می کنند دچار عفونت HDV مزمن می شود. تصور می شود پیشرفت به سمت سیروز در عفونت های مزمن HDV / HBV شایع تر است. بیماری در اثر ورود خون فرد آلوده به بدن فرد غیر ایمن ایجاد می شود. تماس جنسی محافظت نشده، استفاده از سرنگ مشترک تماس های شغلی، موجب انتقال ویروس می شوند. HDV همچنین با شیوع کمتر، در هنگام تولد، از مادر آلوده به نوزاد انتقال می یابد. معتادان تزریقی، مردان همجنس باز، افرادی که همودیالیز می شوند و حاملان مزمن HBV در خطر ابتلا قرار دارند. به دلیل استفاده عمومی از واکسن هپاتیت B در نوزدان امریکا، نوع D این بیماری در کودکان این کشور نادر است.

تشخیص

هپاتیت D با یافتن ویروس یا آنتی ژن HDV در سرم یا کبد بیمار و تعیین anti-HDV از نوع IgM یا IgG تشخیص داده می شود.

درمان هپاتیت D

برای پیشگیری از هپاتیت D، واکسیناسیون بر ضد ویروس B و تزریق ایمیون گلبولین یا واکسن نوع B در زمان قبل یا بعد از تماس با ویروس B به منظور پیشگیری از عفونت با آن ضرورت دارد. آموزش به منظور کاهش رفتارهای خطرناک در افراد مبتلا به عفونت مزمن HBV به پیشگیری از بروز هپاتیت D کمک می کند.

در درمان هپاتیت D عفونت HDV حاد، درمان حمایتی (شامل استراحت و رژیم غذایی سالم) و در عفونت HDV مزمن مصرف اینترفرون- آلفا و پیوند کبد ضرورت دارد.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” علایم و نشانه های هپاتیت ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه هپاتیت مطالعه فرمایید.

منبع: کتاب راهنمای پزشکی خانواده – بیماری های کبد و مجاری صفراوی


تشخیص ویروس هپاتیت بی

[sbu_post_image]

طبق آخرین گزارشات سازمان بهداشت جهانی (WHO) حدود 400 میلیون نفر در سراسر جهان حامل ویروس هپاتیت بی هستند و این بیماری پس از بیماری های سل و مالاریا شایع ترین بیماری عفونی و مسری است. سالانه حدود 50 میلیون نفر به تعداد افراد آلوده به این ویروس در دنیا افزوده می شود. با توجه به تشخیص ویروس، بیشتر مبتلایان در کشور پهناور چین و تایوان به سر می برند.

شیوع ویروس هپاتیت B در برخی از نواحی آسیا و آفریقا بسیار بالاست و تعداد آنها حتی به 20 درصد جمعیت این مناطق نیز می رسد. شیوع ناقلین ویروس بیماری در جامعه ی ایرانی حدود 3 درصد افراد جامعه یا قریب دو میلیون نفر است. البته این آمار در تشخیص ویروس هپاتیت بی در شهرها و روستاهای مختلف کشور متفاوت است.

نقش آنزیم های کبدی

به طور کلی آزمایش و اندازه گیری آنزیم های کبدی می تواند نشانه ای مفید جهت تعیین وجود بیماری در کبد باشد. در میان آنزیم های کبدی AST و ALT اهمیت بیشتری دارند. افزایش سطح خونی این آنزیم ها بر وجود التهاب در کبد دلالت دارد. میزان و مقدار مطلق آنزیم های کبدی ارتباط ضعیفی با شدت بیماری کبدی دارد.

آیا انجام آزمایشات اختصاصی نظیر پی- سی – آب (PCR یاHBV DNA) برای همه ی مبتلایان به ویروس هپاتیت بی ضروی است؟ اگر آزمایشات خونی کبدی (آنزیم های AST و Alt) در ناقلین هپاتیت بی طبیعی باشد و علایمی دال بر بیماری کبدی وجود نداشته باشد نیازی به انجام آزمون های اختصاصی ویروس این بیماری نیست ولی اگر بتوان با استفاده از پی-سی-آر به صورت کمی به مقدار ویروس در خون واقف شد، بهتر است در همه افراد پی-سی-آر چک شود. در صورت وجود اختلال در آزمون های کبدی یا سونوگرافی انجام پی-سی- آر شمارشی ضروری است.

در حال حاضر برای شناسایی و تشخیص ویروس هپاتیت بی آزمون های مناسبی وجود دارد که می تواند وجود ویروس را تأیید و مرحله و وضعیت بیماری را مشخص نماید. در اغلب موارد به دنبال اهدای خون، وجود آلودگی به ویروس مشخص می شود. این افراد معمولاً هیچگونه علامتی نداشته و از آلوده بودن خود نیز اظهار تعجب می نمایند. یکی از روش های تشخیص این بیماری، اندازه گیری آنتی ژن سطحی ویروس هپاتیت بی یعنی HBsAg است. در مورد فردی که آزمایش HBsAg وی مثبت است، تنها نتیجه ای که می توان گرفت این است که شخص آلوده به ویروس است (یعنی در بدن وی ویروس هپاتیت بی وجود دارد).

نمونه برداری از کبد در تمام مبتلایان به ویروس هپاتیت بی، ضروری نیست. انجام بیوپسی در مبتلایان به ویروس و ناقلین بیماری توصیه نمی شود. چنان چه پزشک با بررسی آزمایشات کبدی و معاینه، به درگیری کبد شک نمایید، بیوپسی کبد را انجام می دهد. بیوپسی می تواند وضعیت بافت کبدی نشان دهد. حال عمومی فرد، وضعیت کبد (اندازه ی آن و نتایج آزمایش های تخصصی کبدی)، سونوگرافی کبد و چند آزمایش دیگر در مورد فعالیت ویروس هپاتیت بی در بدن مهمترین راه های تشخیصی است که به پزشک برای تصمیم گیری در خصوص تشخیص ویروس این بیماری کمک می کند.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” علایم و نشانه های هپاتیت ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه ویروس هپاتیت بی مطالعه فرمایید.

منبع: کتاب هپاتیت بی


هپاتیت ویروسی B

[sbu_post_image]

هپاتیت ویروسی B، در اثر نوعی هِپادنا ویروس 42 نانو میکرونی از گروه DNA ویروس ایجاد می شود که می تواند هر دو نوع هپاتیت حاد و مزمن را به وجود آورد. هپاتیت مزمن در 15% از بیماران که بدن آنها قادر نیست پس از عفونت اولیه، ویروس را از بین ببرد ایجاد می شود. دوره کمون هپاتیت B حدود 45 تا 180 روز است.

راه های انتقال هپاتیت ویروسی B

راه های شناخته شده انتقال هپاتیت B عبارتند از:

  • خون (انتقال خون که امروزه به ندرت هپاتیت B از این راه منتقل می شود).
  • خالکوبی( تاتو؛ اعم از آماتور یا حرفه ای).
  • انتقال از راه جنسی (از طریق تماس جنسی محافظت نشده یا تماس با خون یا مایعات بدن مانند مایع منی، ترشحات مهبلی یا بزاق).
  • انتقال از مادر به کودک از طریق شیردادن (شواهد کمی از انتقال ویروس از راه جفت وجود دارد)
  • انتقال از مادر به نوزاد در هنگام تولد.
  • استفاده از سرنگ مشترک.
  • آسیب های پوستی ناشی از سوزن یا اجسام برنده آلوده.

نکته:

افرادی که در خطر عفونت با ویروس هپاتیت B (HBV) قرار دارند ممکن است در خطر آلودگی با ویروس هپاتیت C (HCV) یا ویروس ایدز (HIV) نیز باشند.
افراد دارای شریک های جنسی متعدد یا افراد مبتلا به بیماری های مقاربتی و افرادی که در تماس با بیماران مبتلا به هپاتیت مزمن هستند در خطر ابتلا به هپاتیت B قرار دارند. نوزدان و کودکان مهاجر از مناطقی که میزان عفونت با ویروس هپاتیت B در آنها زیاد است، مراقبان بهداشتی و پرسنل مراکز ایمنی عمومی و بیمارانی که همودیالیز می شوند نیز در معرض خطر قرار دارند. حدود 30% بیماران دچار علایم یا نشانه هایی نمی شوند و علایم در کودکان ناشایع تر از بزرگسالان است.

علائم هپاتیت ویروسی B

علائم هپاتیت B عبارتند از زردی، احساس خستگی، درد شکمی، کاهش اشتها، تهوع، استفراغ، درد مفصلی، خارش پوست. بیماری مزمن در 90% از نوزدانی که در هنگام تولد آلوده به ویروس می شوند، 30% کودکانی که در یک تا 5 سالگی آلوده می شوند و 6% افرادی که پس از 5 سالگی آلوده می شوند روی می دهد. مرگ ناشی از بیماری کبدی در 15 تا 25 درصد افرادی که دچار عفونت مزمن شده اند دیده می شود. کودکانی که به طور دراز مدت در مراکز مراقبت بهداشتی زندگی می کنند یا دچار معلولیت هستند و کودکان مبتلا به هموفیلی و کودکانی که به فرآورده های خونی نیاز دارند یا به دلیل نارسایی کلیه دیالیز می شوند در خطر ابتلا به هپاتیت B قرار دارند.

راه های پیشگیری از هپاتیت ویروسی B

بهترین راه پیشگیری از هپاتیت B تزریق واکسن است. واکسن هپاتیت B، از نوع صناعی (ساختگی) است و در کودکان 90% مؤثر است ولی در سن بالای 30 سال تأثیر کمتری دارد. امروزه واکسن هپاتیت B به طور گسترده در تمام دنیا مورد استفاده قرار می گیرد. تا سال 1982 روش اصلی پیشگیری از هپاتیت B، پیشگیری ایمنی غیر فعال بود که به وسیله ی ایمونوگلبولین استاندارد حاوی مقادیر نسبتاً کمی از anti-HBs یا ایمونوگلبولین هپاتیت B (HBIG) حاوی عیار بالای anti- HBs انجام می شود. کارایی این ایمونوگلبولین هرگز اثبات نشده است و به نظر می رسد HBIG فقط بروز علایم بالینی هپاتیت ویروسی B را کاهش می دهد و نقشی در پیشگیری از عفونت ندارد.

دو واکسن نو ترکیب برای استفاده در ایالات متحده تأیید شده اند و در حال حاضر هم برای پیشگیری قبل از تماس با ویروس و هم برای پیشگیری بعد از تماس با آن توصیه می شود. دو نوع واکسن نوترکیب هپاتیت B مشابه هم هستند. یکی از آنها به نام Recombivax-HB حاوی 10 میکروگرم از HBsAg و دیگری موسوم به Engerix-B دارای 20 میکروگرم از HBsAg است. مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری ها (CDC) توصیه می کند که واکسیناسیون عمومی هپاتیت B به نوزادان باید به جز در موارد نادر از هنگام تولد آغاز شود. واکسن باید در 3 دوز، در تمام کودکان، قبل از ورود به دبستان تزریق شود. همچنین برای کودکان بزرگتری که قبل از سال 1992 واکسینه نشده اند در سن قبل از 11 یا 12 سالگی توصیه می شود. در افرادی که در اثر تزریق داخل پوستی یا مخاطی در معرض مستقیم با خون یا مایعات حاوی HBsAg قرار گرفته اند (مثلاً در اثر فرو رفتن اتفاقی سوزن یا ورود ویروس از راه مخاط یا بلع) یک دوز منفرد HBIG در عضله (به مقدار 06/0 میلی لیتر بر حسب هر کیلوگرم وزن) طی 14 روز اول پس از تماس تزریق و سپس یک دوره کامل واکسن هپاتیت ویروسی B آغاز می شود. واکسن هپاتیت ویروسی B در روزهای صفر (تزریق اول)ف یک ماه بعد از تزریق اول و 6 ماه بعد از تزریق اول، یعنی مجموعاً طی 3 تزریق صورت می گیرد. چنان چه فرد در خطر آلودگی با عفونت هپاتیت ویروسی B قرار دارد می تواند تزریق دوز یادآور اضافی را در 2 ماه بعد از اولین تزریق انجام دهد.

نکته:

در واقع واکسن هپاتیت ویروسی B، اولین واکسن ضدسرطان در انسان به شمار می آید. چنانچه تزریق یک دوز یاآور فراموش شود باید دوز بعدی را هر چه زودتر تزریق نمود و نیاز به شروع دوباره تزریق ها (از ابتدا) وجود ندارد. مشخص نیست که واکسن هپاتیت ویروسی B تا چه مدت مصونیت ایجاد می کند ولی 80 تا 90 درصد از افراد واکسینه شده ی دارای سیستم ایمنی کارآمد، حداقل به مدت 5 سال و 60 تا 80 درصد افراد واکسینه شده دارای دستگاه ایمنی کارآمد به مدت 10 سال دارای سطوح حفاظت کننده واکسن هستند. پس از آن حتی اگر anti-HBs قابل ردیابی نباشد، فرد در برابر بروز علایم هپاتیت ویروسی B، ظهور آنتی ژن سطحی هپاتیت B در خون و عفونت مزمن با ویروس هپاتیت B مصون می ماند.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” علایم و نشانه های هپاتیت ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه هپاتیت مطالعه فرمایید.

منبع: کتاب راهنمای پزشکی خانواده – بیماری های کبد و مجاری صفراوی


علایم و نشانه های هپاتیت

[sbu_post_image]

علایم هپاتیت حاد

از نظر بالینی سیر هپاتیت حاد به طور گسترده از علایم و نشانه های هپاتیت خفیفی که نیاز به درمان ندارند تا نارسایی برق آسای کبدی نیازمند پیوند کبد متغیر است. در افراد جوان تر، احتمال ایجاد هپاتیت ویروسی حاد بیشتر است. افراد علامتدار پس از مرحله ی نقاهت 7 تا 10 روزه مراجعه می کنند و بیماری مجموعاً 2 تا 6 هفته طول می کشد. علایم اولیه عبارتند از: علایم شبیه آنفلوآنزا، که در اکثر عفونت های ویروسی حاد شایع هستند (شامل احساس کسالت، دردهای عضلانی و مفصلی)، تب، تهوع یا استفراغ، اسهال و سردرد.

نشانه های اختصاصی تر که می توانند در هپاتیت حاد ناشی از علل مختلف وجود داشته باشند عبارتند از:

  • کاهش شدید اشتها،
  • تنفر از کشیدن سیگار در افراد سیگاری،
  • تیره شدن رنگ ادرار،
  • کم رنگ شدن مدفوع،
  • زرد شدن چشم ها و پوست (یرقان) و احساس ناراحتی در شکم.

معمولاً به جز زردی که در 33% موارد و بزرگ و حساس شدن کبد که در 10% موارد دیده می شود سایر یافته های فیزیکی ناچیز هستند. گاهی (در 5% موارد) بزرگی غدد لنفاوی و بزرگی طحال (در 5% موارد) وجود دارند.

علایم هپاتیت مزمن

اکثر بیماران مبتلا به هپاتیت مزمن، بدون علامت باقی می مانند یا علایم خفیفی دارند و غیر طبیعی شدن آزمایش های خونی تنها نکته مثبت است. علایم و نشانه های هپاتیت ممکن است با میزان آسیب کبد یا علت هپاتیت مرتبط باشند. یرقان می تواند علامت دیررسی باشد و آسیب وسیع کبدی را نشان دهد. سایر یافته ها عبارتند از:

  • احساس پر بودن شکم به دلیل بزرگ شدگی کبد یا طحال،
  • تب خفیف و احتباس مایع در شکم (آسیت).
  • تخریب وسیع و ایجاد بافت جوشگاهی (اِسکار) در کبد یعنی (سیروز) منجر به کاهش وزن،
  • به سادگی کبود شدن بدن و تمایل به خونریزی می شوند.
  • جوش صورت (آکنه)،
  • قاعدگی غیر طبیعی،
  • ایجاد بافت های جوشگاهی (اِسکار) ریه،
  • التهاب تیروئید و کلیه ها ممکن است در زنان مبتلا به هپاتیت خود ایمن دیده شوند.

معمولاً در معاینه بالینی بیمار، علایم سیروز یا علایم مرتبط با علت هپاتیت وجود دارند.

نکته:

هپاتیت ممکن است تا 30 سال در بدن فرد به شکل مخفی باقی بماند و با علایمی همراه نشود ولی به تدریج به تخریب کبد بیانجامد. تخمین زده شده است که تقریباً دو سوم افراد مبتلا به هپاتیت از علایم و نشانه های هپاتیت بی اطلاع هستند و ممکن است بسیاری از آنها به طور ناخواسته، بیماری هپاتیت را به سایرین انتقال دهند.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” هپاتیت و التهاب کبد ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه هپاتیت مطالعه فرمایید.

منبع: کتاب راهنمای پزشکی خانواده – بیماری های کبد و مجاری صفراوی


هپاتیت ویروسی A

[sbu_post_image]

اکثر موارد هپاتیت حاد ویروسی ناشی از عفونت های ویروسی هستند:

  • هپاتیت ویروسی A، هپاتیت ویروسی B، هپاتیت ویروسی C، هپاتیت ویروسی B همراه با هپاتیت ویروسی D ، هپاتیت ویروسی E، ویروس هپاتیت ویروسی F (وجود بیماری نامشخص است)، هپاتیت ویروسی G یا GBV-C
  • علاوه بر ویروس های هپاتیت، سایر ویروس ها، از جمله ویروس سیتومگال، ویروس اپشتاین بار، ویروس تب زرد و غیره نیز می توانند موجب هپاتیت شوند.

هپاتیت A یا یرقان عفونی در اثر نوعی پیکورنا ویروس 27 نانومیکرونی از گروه RDA ویروس منتقل شده از راه مدفوعی – دهانی به وجود می آید. انتقال از راه مزبور اغلب ناشی از خوردن غذای آلوده یا تماس جنسی مقعدی/ دهانی است. دوره کمون هپاتیت ویروسی A، حدود 15 تا 50 روز است. هپاتیت ویروسی A، حاد است و مرحله مزمن ندارد. دستگاه ایمنی بیمار بر ضد هپاتیت ویروسی A، آنتی بادی هایی می سازد که موجب بروز ایمنی در برابر عفونت های بعدی می شوند.

علایم هپاتیت ویروسی A

در هپاتیت ویروسی A، احتمال بروز علایم و نشانه ها در بزرگسالان بیشتر از کودکان است. علایم عبارتند از: زردی، احساس خستگی، درد شکم، کاهش اشتها، حدود 15% از افراد آلوده به ویروس هپاتیت A (HAV) دچار نشانه های طول کشیده یا عود کننده، طی یک دوره 6تا9 ماهه می شوند. هپاتیت ویروسی A در مدفوع افراد مبتلا یافت می شود. انتقال ویروس مزبور معمولاً از فرد به فرد و از طریق قرار دادن چیزی که آلوده به ویروس موجود در مدفوع فرد مبتلا است در دهان صورت می گیرد. افراد خانواده ی فرد آلوده به ویروس، فردی که با بیمار آلوده به ویروس، تماس جنسی دارد، افراد و به ویژه کودکانی که در مناطقی زندگی می کنند که میزان موارد هپاتیت ویروسی A در انها از سال 1987 تا 1997 افزایش داشته است، افرادی که به کشورهایی مسافرت می کنند که هپاتیت ویروسی A در آنها شایع است، مردان همجنس باز، معتادان تزریقی و غیر تزریقی در خطر آلوده شدن به این عفونت قرار دارند.

درمان هپاتیت ویروسی A

به بیماران مبتلا به هپاتیت ویروسی A توصیه می شود در بستر استراحت کنند، مایعات زیادی مصرف کنند و از مصرف الکل پرهیز کنند. واکسنی وجود دارد که از بروز عفونت با ویروس هپاتیت ویروسی A در افراد تا 10 سال پیشگیری به عمل می آورد. ویروس هپاتیت ویروسی A از راه مصرف غذاهای دریایی نپخته یا نوشیدن آب آلوده به ویروس نیز انتقال می یابد. این موارد عمدتاً در کشورهای جهان سوم روی می دهند. رعایت دقیق بهداشت فردی و اجتناب از مصرف غذاهای نپخته و پوست نکنده می تواند به پیشگیری از عفونت کمک کند. افراد آلوده به ویروس هپاتیت A، 2 هفته قبل و یک هفته بعد از ایجاد زردی، ویروس را از مدفوع خود دفع می کنند. زمان میان عفونت و شروع بیماری به طور متوسط 28 روز (از 15 تا 50 روز) است و اکثر بیماران، طی 2 ماه به طور کامل بهبود می یابند. ولی در 15% بیماران، نشانه های مداوم یا عود کننده از 6 ماه تا یک سال پس از تشخیص اولیه وجود دارند.

راههای پیشگیری از هپاتیت A

بهترین راه پیشگیری، استفاده از واکسن هپاتیت ویروسی A است.

ایمونوگلبولین، موجب محافظت کوتاه مدت در برابر هپاتیت ویروسی A می شود و می توان آن را قبل از تماس با ویروس هپاتیت ویروسی A وطی 2 هفته پس از تماس با ویروس تجویز نمود.

شستشوی مرتب دست ها با آب و صابون پس از رفتن به توالت، پس از تعویض کهنه ی بچه و قبل از خوردن غذا.

در افراد 12 ماه به بالا، تزریق واکسن هپاتیت ویروسی A در موارد زیر توصیه می شود: در افرادی که به مناطقی مسافرت می کنند که احتمال بروز هپاتیت ویروسی A در آنها زیاد است. مردان همجنس باز. معتادان تزریقی و غیر تزریقی. افراد مبتلا به اختلالات انعقادی (مثل هموفیلی). افرادی مبتلا به بیماری مزمن کبد. کودکانی که در مناطقی زندگی می کنند که احتمال ایجاد هپاتیت ویروسی A در آنها از سال 1987 تا 1997 افزایش داشته است.

نکته:

هپاتیت ویروسی A بسیار به ندرت از راه عفونت از طریق انتقال خون منتشرمی شود. انتقال عمودی (از مادر به نوزاد) بسیار به ندرت در هپاتیت A دیده می شود. امروزه 4 نوع واکسن غیر فعال شده هپاتیت A وجود دارد که از نظر میزان تأثیر و عوارض یکسان هستند. انجام واکسیناسیون به منظور پیشگیری از هپاتیت A برای مدت 20 سال مؤثر دانسته شده است ولی به دلیل آنکه هپاتیت A همیشه به شکل حاد روی می دهد و بسیار به ندرت موجب مرگ می شود واکسن آن در همه افراد به کار نمی رود. تزریق واکسن هپاتیت A، دوبار و به فاصله یک تا 12 ماه یا 6 و 18 ماه و نیز در موارد اپیدمی (همه گیری) هپاتیت A انجام می شود.

امروزه مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری ها (CDC) تزریق واکسن هپاتیت ویروسی A به کودکان را در یک سالگی توصیه می کند. همچنین کودکان مبتلا به بیماری مزمن کبدی و کودکانی که در مراکزی به سر می برند که همه گیری های هپاتیت ویروسی A در آنها وجود داشته و کودکان مبتلا به بیماری انعقادی (مثل هموفیلی) باید واکسن مزبور را دریافت نمایند. تزریق واکسن هپاتیت ویروسی A به طور معمول و همگانی به کودکان زیر یک سال توصیه نمی شود و در موارد معمولی نیز کودکان زیر 2 سال نباید علیه این بیماری واکسینه شوند.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” علایم و نشانه های هپاتیت ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه هپاتیت مطالعه فرمایید.

منبع: کتاب راهنمای پزشکی خانواده – بیماری های کبد و مجاری صفراوی